Rolnicy, którzy prowadzą pasieki, zajmują się hodowlą dżdżownic czy uprawą grzybów, mogą prowadzić podatkową księgę przychodów i rozchodów (KPiR). Nie jest to jednak konieczność – w przypadku działów specjalnych produkcji rolnej istnieje też możliwość rozliczania się według norm szacunkowych dochodu rocznego. Ale to nie wszystkie możliwości. Zwłaszcza prężnie działające firmy rolne mogą być zobowiązane do prowadzenia pełnej księgowości.

Pełna księgowość, w odróżnieniu od KPiR, wiąże się z szeregiem obowiązków – rolnik musi sporządzać m.in. sprawozdania finansowe. To jeden z powodów, dla których tak popularne jest korzystanie z outsourcingu. Wybór usług biura rachunkowego pozwala skoncentrować się na prowadzonej działalności i jednocześnie wywiązać się z obowiązków w zakresie księgowości. Taka współpraca jest korzystna nie tylko z perspektywy małych gospodarstw rolnych – konkretne korzyści mogą zyskać również duże firmy rolne, które z pewnych względów nie chcą tworzyć własnych działów księgowości.

Czym powinna kierować się firma rolna, wybierając biuro rachunkowe?

Działające na polskim rynku biura rachunkowe często specjalizują się w obsłudze firm z określonych branż, np. handlowej, marketingowej czy właśnie rolnej. Z punktu widzenia rolników i firm rolnych najbardziej opłacalne jest nawiązanie współpracy z biurem, które ma już pewne doświadczenie w obsłudze tej grupy klientów. Dwa główne powody to znajomość przepisów i praktyka, co z kolei może przełożyć się na uniknięcie kosztownych błędów.

Wybierając biuro rachunkowe, uwagę warto zwrócić też na następujące kwestie:

• automatyzacja – najlepiej, aby biuro rachunkowe korzystało z rozwiązań, które pozwolą ograniczyć do minimum czas potrzebny np. na przekazanie danych;
• zdalna obsługa – firma rolna powinna mieć możliwość dostarczenia dokumentów do biura rachunkowego zdalnie (online); to znaczna oszczędność czasu oraz pieniędzy;
• cena – nie powinna być ona jednak kluczowa; znacznie ważniejsze jest to, co rolnik czy firma rolna otrzyma w zamian za ustaloną opłatę.

W jakim zakresie biuro rachunkowe pomaga firmom rolnym?

Zarówno indywidualni rolnicy, jak i firmy rolne mogą odnieść szereg korzyści ze współpracy z profesjonalnym biurem rachunkowym. Podstawowa kwestia to możliwość przekazania księgowości w ręce ekspertów – osób, które są na bieżąco z przepisami oraz mają specjalistyczną wiedzę i doświadczenie. Jednak oferta prowadzenia księgowości nie musi sprowadzać się wyłącznie do ewidencji księgowej – najczęściej biuro rachunkowe przejmuje na siebie choćby obowiązek przygotowania miesięcznych deklaracji podatkowych.

Biura rachunkowe obsługujące rolników i firmy rolne często proponują też dodatkowe usługi. Przykładem może być kontrola finansowa czy analiza kosztów. Ta druga usługa pozwala m.in. wyliczyć wysokość spodziewanego dochodu. Jednak to nie wszystko. Jeżeli rolnik właściwie wybierze partnera w zakresie księgowości, w jednym miejscu może też skorzystać z obsługi prawnej oraz wsparcia w kwestii odzyskiwania należności. Gdyby okazało się, że nierzetelny kontrahent unika spłaty zadłużenia, rolnik może liczyć na reprezentację przed sądem.

Kiedy można zacząć składać wnioski?

Wnioski na dofinansowanie w obszarze zielona energia w gospodarstwie składać można od dnia 31 stycznia 2023, a nabór zakończy się wraz z dniem 1 marca 2023. Rolnicy mogą złożyć wnioski na maksymalnie 150 tysięcy złotych.

- Pomoc jest o tyle atrakcyjna, że wspomniany limit 150 tys. zł dotacji jest niezależny od wykorzystania limitu w innych obszarach – a więc po pomoc mogą sięgnąć także gospodarstwa, które wcześniej wykorzystały limit na inwestycje budowlane, czy zakup maszyn. Poziom dofinansowania jest identyczny jak dla pozostałych obszarów – maksymalnie do 50% lub 60% (młody rolnik) poniesionych kosztów inwestycji - informował w grudniu ub.r. red. Grzegorz Ignaczewski na łamach portalu topagrar.pl.

Kto może starać się o dofinansowanie w obszarze zielona energia w gospodarstwie?

Pomoc jest przyznawana w gospodarstwie, jeżeli inwestycja objęta tą operacją:

• dotyczy zainstalowania urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej z energii promieniowania słonecznego w gospodarstwie, w tym na budynkach, o ile pokrycie dachu na tych budynkach nie jest wykonane z wykorzystaniem wyrobów zawierających azbest oraz jeżeli te urządzenia objęte pomocą będą usytuowane na gruntach rolnych zabudowanych;
• będzie realizowana na podstawie projektu instalacji urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej z energii promieniowania słonecznego lub pomp ciepła;
• będzie dostosowana do zużycia energii elektrycznej gospodarstwa wynikającego z projektu instalacji urządzeń, o którym mowa w pkt 2, a całkowita moc urządzeń wytwarzających energię elektryczną w gospodarstwie nie przekroczy 50 kilowat (kW), przy czym całkowita moc wykorzystywana na potrzeby budynków mieszkalnych jednorodzinnych znajdujących się w gospodarstwie nie przekroczy 10 kW i będzie stanowić nie więcej niż 20% całkowitej mocy urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej z energii promieniowania słonecznego znajdujących się w gospodarstwie.

FINANSOWANIE NAWADNIANIA

Warunki i tryb przyznawania pomocy na nawadnianie w gospodarstwie. Wniosek do pobrania!

Pomoc to oczywiście refundacja poniesionych kosztów w wysokości od 50 do 60%. Dzięki tym środkom można dokonać:

• zakupu urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej z energii promieniowania słonecznego i magazynowania tej energii,
• budowy lub zakupu elementów infrastruktury technicznej niezbędnej do instalacji urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej z energii promieniowania słonecznego i magazynowania tej energii,
• zakupu pomp ciepła.

Jak złożyć wniosek o przyznanie pomocy w obszarze zielona energia?

• Wniosek o przyznanie pomocy składa się w Oddziale Regionalnym ARiMR,
• pocztą,
• w formie dokumentu elektronicznego na elektroniczną skrzynkę podawczą,

Co powinno znaleźć się w projekcie instalacji fotowoltaicznej?

Oprócz faktur potwierdzających zużycie energii elektrycznej w gospodarstwie w ostatnich 12 miesiącach przed złożeniem wniosku, konieczne będzie również przedłożenie projektu instalacji fotowoltaicznej wraz z magazynem energii lub projektu pompy ciepła. Projekt taki musi być opracowany przez instalatora wpisanego do rejestru certyfikowanych instalatorów [na podstawie przepisów ustawy o odnawialnych źródłach energii (DzU z 2022 r., poz. 1378 i 1383)]. Taki projekt musi zawierać przynajmniej:

• plan zabudowy gospodarstwa z usytuowaniem instalacji do pozyskiwania energii oraz magazynu energii, istniejącej lub planowanej do wykonania,
• wyliczenie zużycia energii elektrycznej z ostatnich 12 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku o przyznanie pomocy i dobór mocy instalacji,
• parametry techniczne modułów fotowoltaicznych oraz magazynu energii lub pompy ciepła,
• dobór mocy modułów fotowoltaicznych oraz magazynu energii lub pompy ciepła,
• schemat instalacji modułów fotowoltaicznych oraz magazynu energii lub pompy ciepła.

Wszystkie szczegółowe informacje na ten temat znajdziesz w artykule: Jak pozyskać 150 tys. zł na instalację fotowoltaiczną z „Modernizacji gospodarstw rolnych” w ramach PROW?

na podst. topagrar.pl
Fot. EnvatoElements

Warunki i tryb przyznawania pomocy na nawadnianie w gospodarstwie

Wnioski o przyznanie pomocy w ramach poddziałania „Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych”, w obszarze nawadniania, składać można w termie od 31 stycznia 2023 do dnia 1 marca 2023.

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 sierpnia 2015 określa warunki oraz tryb przyznawania pomocy.

Czterdzieści lat doświadczenia

Jak w dobie kryzysu radzi sobie 100-hektarowe gospodarstwo szkółkarskie?

• Pomoc przyznawana jest, jeżeli inwestycja spełnia warunki, między innymi: współczynnik potencjalnej oszczędności wody, wynosi co najmniej 10%. Szczegółowe informacje TUTAJ.
• Pomoc przyznawana jest w formie refundacji części kosztów kwalifikowanych, takich jak:
  - wykonanie ujęć wody,
  - zakup nowych maszyn oraz urządzeń, które zostaną wykorzystane do nawadniania w gospodarstwie,
  - budowa lub zakup elementów infrastruktury technicznej.

Gdzie i jak złożyć wniosek na finansowanie nawadnania?

Wniosek o przyznanie pomocy finansowej wypełniamy zgodnie z instrukcją. Wnioski do pobrania TUTAJ.

Poprawnie wypełniony wniosek wraz z towarzyszącymi dokumentami, składamy do oddziałów regionalnych ARiMR, za pośrednictwem biura powiatowego ARiMR. Adresy dostępne TUTAJ.

• osobiście lub przez osobę upoważnioną, bezpośrednio w oddziale,
• dokument elektroniczny, wysłany za pomocą elektronicznej skrzynki podawczej za pośrednictwem ePUAP,
• za pomocą przesyłki rejestrowanej, nadanej w polskiej placówce pocztowej.

Jeden wniosek na jedno gospodarstwo. Co decyduje o kolejności przyznawania wsparcia?

Podczas jednego naboru, złożyć można tylko jeden wniosek na operacje w obszarze nawadniania, dotyczący danego gospodarstwa. Jeżeli zdecydujemy się złożyć kolejny wniosek, w takim przypadku ARiMR rozpatruje ten, który jako pierwszy wpłynął.

Pomoc przyznawana jest według kolejności, którą ustala ARIMR. O kolejności przysługującej pomocy, decyduje suma uzyskanych punktów, które są przyznawane na podstawie kryteriów wyboru operacji określonych w odpowiednim rozporządzeniu wykonawczym. Informacja dotycząca kolejności przysługiwania pomocy zostaje podana do wiadomości publicznej na stronie internetowej ARiMR.

Bernat Patrycja

gov.pl

fot. envato.elements

Skuteczne i optymalne przyznawanie środków finansowych z UE

Jak poinformował wiceminister rolnictwa Janusz Kowalski, nowe rozwiązania mają przede wszystkim zapewnić bardziej skuteczne i optymalne stosowanie przepisów nakładanych przez Unię Europejską, jeśli chodzi zatwierdzanie programów operacyjnych, czy przyznawanie środków finansowych z Unii Europejskiej dla organizacji producentów w sektorze owocowo-warzywnym. Dodatkowo wzmocniony zostanie nadzór Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nas przyznawaniem tej pomocy i jej wykorzystaniem.

Zostanie również przyjęty sposób określania wysokości wsparcia za produkty, które podlegać będą wycofaniu z rynku w ramach jednego z działań możliwych do realizacji w programie operacyjnym.

Warto tutaj zaznaczyć, że wysokość wsparcia będzie niższa niż aktualne ceny rynkowe tych produktów. Ma to zapobiegać nieuzasadnionemu korzystaniu z tego działania. Wysokość ta ustalana będzie przez dyrektora oddziału regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie kosztów, które dana organizacja poniosła na zakup produktu, który podlega wycofaniu.

Wprowadzenie kar za nieprzestrzeganie zobowiązań

Projekt ustawy wskazuje również sposób ustalania rocznego pułapu pomocy na dofinansowanie funduszu operacyjnego dla organizacji producentów owoców i warzyw. Agencja będzie mogła corocznie weryfikować spełnienie warunków udzielania zwiększonej pomocy organizacjom, zgodnie z przepisami obowiązującymi w Unii Europejskiej.

Funkcjonujący już w praktyce, obowiązek przedkładania kopii protokołu kontroli produktów wycofywanych z rynku, przeprowadzonej przez Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, zostanie sformalizowany. Zastąpi on przedkładanie oświadczenia o spełnianiu wymagań jakości handlowej.

Plan Strategiczny WPR

Jakie formy interwencji, obowiązki i kary przewidziane są dla grup producenckich?

Wprowadzone zostaną również kary, które mogą być zastosowane przez dyrektora oddziału regionalnego ARiMR między innymi za:

• nieprzestrzeganie przez organizację producentów zobowiązania wykorzystywania zgodnie z przeznaczeniem inwestycji zrealizowanych ze współfinansowaniem ze środków unijnych.

Kara taka będzie polegać na zwrocie kwoty pomocy wraz z odsetkami, proporcjonalnie do okresu, w którym nie dotrzymano tego zobowiązania.

Aktualnie komisja skierowała projekt do II czytania w Sejmie.

opr. Bernat Patrycja

źródło: Infro za pap

Fot: envato.elements

Jeżeli chodzi o gospodarstwa powyżej 75 ha, te mogą liczyć na dopłaty do powierzchni nieprzekraczającej 75 ha w ciągu jednego roku kalendarzowego.

Czytaj także: Praktyczne aspekty wapnowania plantacji truskawek. Jak wapnować przed formowaniem podwyższonych zagonów?

Program działa już od roku 2019 i cieszy się sporym zainteresowaniem. Łącznie od powstania programu złożono już 41 880 wniosków.

Jak dostać dotacje na wapnowanie?

Aby dostać dofinansowanie na wapnowanie, wystarczy wykonać te cztery kroki.

• Po pierwsze: Do dofinansowania, klasyfikują się te gleby, których pH jest niższe, bądź równe 5,5. W tym celu należy wykonać analizę gleby i poprawnie pobrać próbki. Jedna próbka z maksymalnie 4 ha. Każda z próbek powinna mieć około pół kilograma.
• Po drugie: na podstawie uzyskanych wyników, Stacja chemiczno-rolnicza przygotuje zalecenia pod dawkę wapna. To zalecenie to konieczny dokument ubiegania się o dofinansowanie.
  Stawki dopłat uzależnione są oczywiście od wielkości gospodarstwa i wynoszą odpowiednio:
  - do 300 zł/t czystego składnika odkwaszającego (CaO oraz MgO) dla gospodarstw o powierzchni mniejszej niż 25 ha użytków rolnych,
  - do 200 zł/t czystego składnika odkwaszającego (CaO oraz MgO) dla gospodarstw o powierzchni 25 ha i więcej, ale mniejszej niż 50 ha użytków rolnych,
  - do 100 zł/t czystego składnika odkwaszającego (CaO oraz MgO) dla gospodarstw o powierzchni 50 ha i więcej, ale mniejszej niż 75 ha użytków rolnych.
• Po trzecie: Kiedy posiadamy już zalecenia, warunkiem jest zakup nawozów wapniowych, które kwalifikują się do wsparcia. Do objęcia wsparciem kwalifikują się nawozy zakupione nie wcześniej niż 1 czerwca bieżącego roku. Warto pamiętać, że wapno objęte dofinansowaniem można rozsiać dopiero po złożeniu wniosku.
• Po czwarte: złożenie wniosku. Wniosek można pobrać bezpośrednio ze strony internetowej dostępny TUTAJ. Po wypełnieniu i wydrukowaniu należy wraz z zaleceniami i fakturą zakupu nawozy złożyć dokumenty w stacji chemiczno-rolniczej. Stacja ta po weryfikacji przekazuje ten komplet dokumentów do wojewódzkiego funduszu i tenże fundusz podejmuje decyzje o przyznaniu dofinansowania i wypłaca środki bezpośrednio na rachunek podany we wniosku.

na podst. topagrar.pl

Zniszczenia i zawalenia dachów - czy katalog niekorzystnych zjawisk atmosferycznych zostanie rozszerzony?

Występowanie niekorzystnych zjawisk atmosferycznych umożliwia ubieganie się o pomoc finansową dla gospodarstw rolnych. Pomoc ta udzielana jest przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Wniosek poparty jest informacjami, jakie podawane były przez Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej Państwowy Instytut Badawczy w grudniu 2022 roku. W województwie lubelskim nastąpiły bardzo intensywne opady śniegu, które miały szkodliwy wpływ na gospodarstwa rolne, zgłaszane do Lubelskiej Izby Rolniczej. Opady te spowodowały zniszczenia i zawalenia dachów budynków, które służyły do produkcji rolnej, a także zniszczenia tuneli foliowych, a także upraw, które znajdowały się pod tymi tunelami.

Aktualnie w katalogu niekorzystnych zjawisk atmosferycznych zaliczają się takie zjawiska jak:

• susza,
• grad,
• deszcz nawalny,
• ujemne skutki przezimowania,
• przymrozki wiosenne,
• powódź,
• huragan,
• piorun,
• obsunięcie ziemi lub lawina.

Zarząd Lubelskiej Izby Rolniczej wnosi o rozszerzenie tego katalogu o intensywne „obfite” opady śniegu.

Patrycja Bernat

Źródło: Lir. Lublin

Fot: envato.elements

Uprawy podlegające temu wsparciu to:

• uprawy rolnicze,
• warzywne,
• zielarskie,
• sadownicze,
• jagodowe,
• paszowe,
• TUZ.

Warto zaznaczyć, że małe gospodarstwa z uprawą ekologiczną poniżej 10 ha, będą miały możliwość otrzymania wsparcia w ramach interwencji na uproszczonych zasadach, a mianowicie płatność do hektara w jednakowej wysokości niezależnie od grupy uprawnej.

Jakie są wymagania w ramach interwencji?

Jakie zobowiązania obejmują rolnika w ramach interwencji? Rolnictwo ekologiczne obejmuje okres 5-ciu lat. Dlatego też płatności ekologiczne w okresie konwersji, 5-letniego zobowiązania, przysługują na okres nie dłuższy niż 3 pierwsze lata realizacji tego zobowiązania. Rolnik, który otrzymał do danego gruntu płatności ekologiczne w ramach innych analogicznych działań w poprzednich latach, ma możliwość otrzymania płatności ekologicznych określonych według stawek, które określone są dla okresu po konwersji.

Wymagania do spełnienia to:

• Obowiązek produkcji ekologicznej i odpowiednie przeznaczenie zbioru.
• Uprawa gatunków roślin określonych w przepisach.
• Posiadanie zwierząt – w przypadku płatności do upraw paszowych na gruntach ornych oraz do trwałych użytków zielonych.
• Posiadanie zwierząt w obsadzie 0,5-1,5 DJP na każdy hektar UR – w przypadku premii za prowadzenie zrównoważonej produkcji roślinno-zwierzęcej.
• Zachowanie trwałych użytków zielonych (nie dotyczy pakietu Małe gospodarstwa z uprawami ekologicznymi w przypadku TUZ innych niż cenne przyrodniczo).
• Posiadanie planu działalności ekologicznej.

Wsparcie dla sadowników

Jednym z zadań na rok 2023 dla Unii Europejskiej będzie znalezienie nowych rynków zbytu. Jaki budżet został zaplanowany?

W przypadku podstawowych upraw sadowniczych, ekstensywnych upraw sadowniczych oraz upraw jagodowych:

• Uprawa gatunków w okresie owocowania, a w przypadku upraw niebędących w okresie owocowania - potwierdzenie, że do założenia tych upraw wykorzystano materiał nasadzeniowy odpowiedniej jakości.
• Utrzymanie minimalnej obsady dla poszczególnych gatunków roślin z tolerancją do 10%.
• Coroczne wykonywanie na plantacji zabiegów uprawowych i pielęgnacyjnych.

Jak chronić rośliny metodami ekologicznymi?

Ochrona upraw metodami ekologicznymi polega przede wszystkim na zapobieganiu szkodom, które wyrządzić mogą szkodniki i chwasty. Do tego wykorzystać możemy ich naturalnych wrogów, wybrać odpowiednie gatunki czy odmiany, a także heterogeniczny materiał, stosować odpowiedni płodozmian, techniki uprawy np. biofumigacja, metody mechaniczne oraz fizyczne, a także procesy termiczne, jak przykładowo solaryzacja, czy płytka obróbka gleby parą.

Jak nawozić rośliny metodami ekologicznymi?

Przede wszystkim chodzi o to, aby utrzymać żyzność i aktywność biologiczną gleby i ją systematycznie zwiększać. W tym celu możemy stosować:

• z wyjątkiem łąk i upraw wieloletnich na paszę – poprzez stosowanie wieloletniego płodozmianu, w tym obowiązkową uprawę roślin bobowatych, jako uprawę podstawową lub okrywową w ramach płodozmianu i innych roślin na nawóz zielony;
• w przypadku szklarni lub upraw wieloletnich innych niż rośliny na paszę – poprzez stosowanie krótkoterminowej uprawy roślin na nawóz zielony i roślin strączkowych, a także stosowanie różnorodnych roślin; oraz
• we wszystkich przypadkach – poprzez stosowanie obornika lub materii organicznej, w obu przypadkach najlepiej przekompostowanych, pochodzących z produkcji ekologicznej.

Nawozić możemy przy pomocy nawozów oraz środków, które mają za zadanie poprawienie właściwości gleby oraz są dopuszczone do stosowania w uprawie ekologicznej.

Jak kształtują się płatności do hektara dla poszczególnych upraw?

• Upraw rolniczych: 1 697 zł/ha - w okresie konwersji; 1 571 zł/ha - po okresie konwersji
• Upraw warzywnych: 3 021 zł/ha - w okresie konwersji; 2 391 zł/ha - po okresie konwersji
• Upraw zielarskich: 1 856 zł/ha - w okresie konwersji/po okresie konwersji
• Podstawowych upraw sadowniczych: 3 105 zł/ha - w okresie konwersji; 1 961 zł/ha - po okresie konwersji
• Upraw jagodowych: 2 495 zł/ha – w okresie konwersji; 2 213 zł/ha - po okresie konwersji
• Ekstensywnych upraw sadowniczych: 1 326 zł/ha - w okresie konwersji/po okresie konwersji
• Upraw paszowych na gruntach ornych: 1 638 zł/ha - w okresie konwersji; 1 504 zł/ha - po okresie konwersji
• Trwałych użytków zielonych: 1 043 zł/ha - w okresie konwersji/po okresie konwersji innych płatności niż do grup upraw:
• Małych gospodarstw z uprawami ekologicznymi - 1 640 zł/ha
• Premii za zrównoważoną produkcję roślinno-zwierzęcą - 573 zł/ha (w przypadku posiadania w gospodarstwie obsady zwierząt od 0,5 DJP/ha do 1,5 DJP/ha)

Warto pamiętać, że rolnik, sadownik ma prawo do ubiegania się o zwrot kosztów kontroli gospodarstwa, które przeprowadza jednostka certyfikująca w ramach systemu kontroli w rolnictwie ekologicznym. Płatność ekologiczna jest przyznawana w wysokości:

• 100% stawki podstawowej – za powierzchnię od 0,10 ha do 50 ha;
• 75% stawki podstawowej – za powierzchnię powyżej 50 ha do 100 ha;
• 60% stawki podstawowej – za powierzchnię powyżej 100 ha.       

Bernat Patrycja

Źródło: WIR.pl

Fot: enavato.elements

Kwota pomocy, która można uzyskać to maksymalnie 300 tysięcy złotych.

Kto może starać się o pomoc na inwestycje?

Pomoc ta skierowana jest do dwóch grup:

• Pierwsza z nich to gospodarstwa, które ucierpiały na skutek klęsk żywiołowych takich jak: deszcz nawalny, susza, przymrozki wiosenne, ujemne skutki przezimowania, obsunięcia ziemi, lawina, grad, huragan, uderzenie pioruna.
• Drugą grupę stanowią poszkodowani z tytułu wystąpienia ASF.

Kiedy można ubiegać się o dofinansowanie?

• Dofinansowanie przysługuje wtedy, gdy szkody w gospodarstwie, powstały w roku, w którym jest składany wniosek, lub w jednym z dwóch poprzednich lat.
• Starty muszą wynosić przynajmniej 30%, średniorocznej produkcji rolnej z trzech lat, poprzedzających rok, w którym miało miejsce wystąpienie szkód.
• Można również wziąć pod uwagę nawet pięć ostatnich lat, w tym przypadku jednak pomija się lata o najwyższej oraz najniższej produkcji.

Ile wynosi pomoc?

W całym okresie realizacji PROW 2014-2020, maksymalna pomoc, jaką można uzyskać w ramach tego wsparcia wynosi 300 tysięcy złotych na jednego beneficjenta programu i gospodarstwo.

Jednak poziom dofinansowania nie może przekroczyć 80% kosztów kwalifikowanych poniesionych na realizację danej inwestycji.

Wartość szkody szacuje komisja powołana przez wojewodę, a zakres kosztów, które podlegać mają refundacji musi być zgodny z katalogiem kosztów kwalifikowanych.

PRAWO

Informacje prawne: Czy odszkodowanie pomniejszone o wypłatę zasiłku jest zgodne z prawem?

Przykładowo, gdy w wyniku np. huraganu, zniszczona została konkretna maszyna rolnicza, można otrzymać dofinansowanie na jej odkupienie. Ważnym jest tutaj fakt, że musi być ona nowa.

Jeżeli w wyniku przejścia huraganu ucierpiał w tym przypadku sad, pomoc finansowa powinna zostać przeznaczona na odtworzenie uszkodzonych nasadzeń.

Gdzie można złożyć wniosek?

W dniach od 2 stycznia 2023 doku do dnia 29 grudnia 2023 roku wnioski przyjmowane są przez powiatowe biura oraz oddziały regionalne ARiMR.

Dokumenty można składać osobiście, przesyłać za pośrednictwem poczty polskiej lub za pomocą ePUAP.

Pomoc przyznawana jest zgodnie z kolejnością wpływu dokumentów.

Bernat Patrycja

Źróło: Gov.pl

Fot: envato.elements

Na liście państw, akceptujących elektroniczne świadectwa fitosanitarne wydawane przez państwa członkowskie Unii Europejskiej, w tym Polski obecnie znajdują się:

• USA,
• Argentyna,
• Gwatemala,
• Jamajka,
• Kolumbia,
• Kostaryka,
• Chile,
• Maroko,
• Meksyk,
• Republika Południowej Afryki.

Natomiast państwa, które są w trakcie przygotowania do zdrożenia takiego systemu to:

• Australia,
• Uzbekistan,
• Republika Korei,
• Wielka Brytania.

Jak wydawane są świadectwa w Polsce?

W Polsce elektroniczne świadectwa wydawane są wyłącznie za pomocą unijnego systemu informacyjnego TRACES-NT – TRACES New Technology.

Subiekt, który wnioskuje o wydanie świadectwa fitosanitarnego w formie elektronicznej, który generowany jest w systemie TRACES, musi samodzielnie założyć konto, ustawić dane do logowania, a tym samym uzyskuje dostęp do systemu TRACES-NT.

WEBINARIUM Z EKSPERTAMI

Jak rozumieć certyfikację? Jakie programy certyfikujące są najbardziej znane? [VIDEO]

Plusem tego systemu jest to, że można cały ten proces wykonać bez konieczności pobierania i instalowania dodatkowego oprogramowania.

• Pod tym linkiem: TRACES, znajduję się strona powitalna,
• należy kliknąć „Zarejestruj się w TRACES”.

W razie problemów można skorzystać z Podręcznika obsługi moduły fitosanitarnych świadectw eksportowych (FITO na expo) oraz na stronie PIORIN.

Dodatkowo w każdym Wojewódzkim Inspektoracie Ochrony Roślin i Nasiennictwa w Działach Nadzoru Fitosanitarnego są wyznaczeni koordynatorzy, z którymi można się kontaktować w przypadku problemów wynikających z logowaniem do systemu.

Bernat Patrycja

Źródło: PIORIN

Fot: envato.elements

Rolnicy prowadzący działalność gospodarczą oraz posiadający wielkoobszarowe gospodarstwa rolne, otrzymać mają 0,5% dodatek do emerytury za każdy rok opłacania składki.

Co ma na celu projekt?

Projekt ma na celu zmianę przepisów w obszarze waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych rolniczych. Zmiana ta sprowadza się przede wszystkim do powiązania wysokości emerytury podstawowej z wysokością najniższej emerytury, która jest określona w przepisach emerytalnych.

PORADY PRAWNE

Prawo dzierżawcy do pierwokupu. Komu przysługuje pierwszeństwo w nabyciu ziemi?

– Emerytura podstawowa stanowi podstawę wymiaru świadczeń emerytalno-rentowych rolniczych, gdyż świadczenia te wypłaca się w kwocie odpowiadającej iloczynowi wskaźnika wymiaru ustalanego na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników i aktualnej emerytury podstawowej – podkreślają autorzy projektu.

Jakie zmiany czekają na rolników?

Od dnia 1 marca 2022, emerytura podstawowa wynosi 1 084,58 złotego, jest znacznie niższa od emerytury, która wynosi od dnia 1 marca 2022 roku – 1 338,44 zł.

– Zaproponowane w przedmiotowym projekcie ustawy rozwiązanie pozwoli zrekompensować świadczeniobiorcom ich oczekiwania, w trakcie przyszłorocznej waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych rolniczych – uzasadnia Anna Gembicka, sekretarz stanu w ministerstwie rolnictwa i rozwoju wsi.

Możliwość uzyskania dodatku do emerytur rolniczych

Projekt złożony w sejmie, dodatkowo przewiduje możliwość uzyskania dodatku do emerytury. Dodatek ten przyznawany ma być na zasadach zbliżonych do tych, na jakich ustalana jest wysokość części składkowej świadczeń emerytalno-rentowych rolniczych.

– Rozwiązanie to czyni zadość licznym postulatom zgłaszanym przez rolników i organizacje rolnicze, których zdaniem krzywdzące jest to, iż osoby opłacające podwójną składkę na ubezpieczenie emerytalno-rentowe lub składkę dodatkową z tytułu prowadzenia działalności rolniczej w gospodarstwach rolnych o powierzchni powyżej 50 ha przeliczeniowych, nie uzyskują z tego tytułu rekompensaty podczas ustalania prawa do emerytury rolniczej – podkreśla wiceminister Gembicka.

na podstawie topagrar.pl

fot. envato.elements

- W niniejszym projekcie dokonuje się korekt przepisów ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. odnoszących się do obsługi wniosków o zatwierdzenie programów operacyjnych, wysokości wydatków i funduszy operacyjnych oraz o przyznanie pomocy finansowej, co pozwoli na prawidłowe stosowanie przepisów Unii w tym zakresie. Wprowadzono również sankcje za niewywiązywanie się z podjętych na podstawie przepisów unijnych zobowiązań wobec inwestycji zakupionych ze współfinansowaniem ze środków publicznych, a także za uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli wywiązywania się z podjętych zobowiązań oraz za wykorzystywanie środków funduszu operacyjnego niezgodnie z ich przeznaczeniem – czytamy w uzasadnieniu projektu.

Jak wyglądać będzie pomoc na produkty podlegające mechanizmowi wycofywania z rynku? 

W projekcie ustawy proponuje się między innymi przyjęcie sposobu, dzięki któremu określana ma być wysokość wsparcia na produkty, które podlegają operacji wycofywania z rynku. Warunek, który musi być uwzględniony to to, że wysokość kwoty wsparcia za takie produkty nie może być niższa od ich aktualnych cen rynkowych. Zdaniem Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi ma to zapobiegać nieuzasadnionemu korzystaniu z tego działania.

Wysokość wsparcia za produkty podlegające wycofaniu z rynku, ustalana ma być przez dyrektora regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie kosztów, jakie poniosła organizacja producentów na zakup tego towaru.

Ustawa ta wprowadzi obowiązek przedkładania kopii protokołu kontroli produktów objętych operacją wycofania z rynku, która przeprowadzona zostanie przez wojewódzkiego inspektora Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Obowiązek ten zastąpić ma wymóg, który obecnie obowiązuje, czyli ustawy przedkładania oświadczenia o spełnieniu wymagań jakości handlowej.

Wniosek do KE o mechanizm wycofywania z rynku!

Ustawa ta również wskazuje, w jaki sposób określany będzie roczny pułap pomocy na dofinansowanie funduszu operacyjnego organizacji producentów, którzy byli członkami danej organizacji lub zrzeszania w okresie referencyjnym.

Ustawa ta również przyzna Prezesowi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa kompetencje w zakresie corocznego weryfikowania, czy został spełniony warunek udzielania zwiększonej pomocy dla organizacji producentów owoców i warzyw lub ich zrzeszeniom, wynikający z unijnych przepisów określających czy udział wartości produkcji warzyw i owoców skierowanej w Polsce na rynek za pośrednictwem organizacji producentów owoców i warzyw stanowi mniej niż 20% łącznej wartości produkcji sektora owoców i warzyw wprowadzonej do obrotu.

Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, obliczał będzie ten odsetek, wykorzystując do tego dostępne w terminie jego obliczania dane, wynikające z rocznego sprawozdania na temat działalności organizacji oraz dane, które zostaną opublikowanie przez GUS.

Jakie kary przewidziano dla grup producenckich nie stosujących się do unijnego prawa?

Państwa członkowskie, zgodnie z unijnymi przepisami stosują kary na szczeblu krajowym w odniesieniu do nieprawidłowości, które dotyczą wymogów określonych w przepisach unijnych. Kary te charakteryzować muszą się skutecznością, powinny być proporcjonalne i odstraszające w celu zapewnienia odpowiedniej ochrony interesów finansowych Unii.

W związku z tym przewidywane są następujące kary, które mogą być nałożone przez dyrektora oddziału regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa:

• za nieprzestrzeganie przez organizację producentów zobowiązania wykorzystywania zgodnie z przeznaczeniem inwestycji zrealizowanych ze współfinansowaniem ze środków unijnych. Kara ta będzie polegać na zwrocie kwoty pomocy finansowej przyznanej na inwestycję wraz z odsetkami, ustalonej przez dyrektora oddziału regionalnego ARiMR, proporcjonalnie do okresu, w którym nie dotrzymano zobowiązania. Wprowadzenie tej kary ma zmotywować organizacje producentów do wykorzystywania inwestycji finansowanych z udziałem środków publicznych we właściwy sposób;
• za uniemożliwianie przeprowadzenia kontroli spełniania zobowiązania, o którym mowa wyżej;
• za wykorzystywanie przez organizację producentów owoców i warzyw środków finansowych zgromadzonych na funduszu operacyjnym w sposób niezgodny z przeznaczeniem. Kara będzie polegać na obniżce kwoty pomocy finansowej udzielonej danej organizacji za dany rok o kwotę wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, maksymalnie do 5% kwoty pomocy przyznanej, co zmotywuje organizacje do prawidłowego korzystania ze środków funduszu operacyjnego.

Według danych Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w kraju istnieje 167 organizacji producentów owoców i warzyw i jedno zrzeszenie organizacji, w tym aktualnie w 14 z nich wdraża się programy operacyjne, w tym 3 planowane są do końca 2024 roku. W roku 2022 wpłynęło sześć wniosków o zatwierdzenie programów operacyjnych na lata 2003-2025.

fot. envato.elements

Dodatkowo wzmocniony zostanie nadzór Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nad przyznawaniem i wykorzystywaniem unijnej pomocy finansowej.

Jakie są najważniejsze rozwiązania:

• Zostanie przyjęty sposób określania wysokości wsparcia, przysługującego na produkty wycofane z rynku w ramach jednego z działań możliwych do realizacji w programie operacyjnym. Wysokość wsparcia za produkty wycofane będzie niższa od ich cen rynkowych.
• Wysokość wsparcia za produkty wycofane z rynku, ustalana ma być przez dyrektora oddziału regionalnego ARiMR, na podstawie kosztów poniesionych przez organizację producentów na zakup produktu, który podlega wycofaniu.
• Rozwiązanie to ma zapobiegać nieuzasadnionemu korzystaniu z tego działania, czyli wycofywaniu produktów, zamiast wprowadzania ich na rynek.
• Dodatkowo wskazany zostanie sposób ustalania rocznego pułapu pomocy skierowanego na dofinansowanie funduszu operacyjnego dla organizacji z sektora owoców i warzyw.
• Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa będzie miała możliwość corocznej weryfikacji czy spełniony jest warunek udzielenia zwiększonej pomocy organizacjom producentów owoców i warzyw, zgodnie z przepisami unijnymi.
• Ponadto, sformalizowany zostanie, funkcjonujący obecnie, obowiązek przedkładania kopii protokołu kontroli produktów wycofywanych z rynku, przeprowadzanej przez Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Zastąpi to przedkładanie oświadczenia o spełnianiu wymagań jakości handlowej.

opr. Bernat Patrycja

Źródło: envtao.elements
Fot: envato.elements

Druga transza programu przeznaczona jest dla;

• Dla przetwórców z sektora rolno-spożywczego, którzy prowadzą działalność w grupach PKD:

W zakresie suszarni pasz:

- 01.63.Z działalność usługowa następująca po zbiorach;

W zakresie przetwórstwa owoców i warzyw:

- 10.91.Z Produkcja gotowej paszy dla zwierząt gospodarskich;

- 10.32.Z Produkcja soków z owoców i warzyw;

- 10.39.Z Pozostałe przetwarzania i konserwowanie owoców i warzyw.

• Dla producentów rolnych, którzy w ramach pierwszej transzy się nie zgłosili.

Czytaj także: 600 tys. ton węgla ma trafić do produkcji szklarniowej i tunelowej

Nowy dodatkowy wymóg

Zostaje prowadzony dodatkowy wymóg, trzeba posiadać w rejestrze REGON wymienione kody, jako „Działalność przeważająca wg PKD”. Taki wpis na dzień 30 września 2022 roku posiadały 3172 podmioty.

Gdzie i do kiedy można składać wnioski?

Polska Grupa Górnicza S.A. uruchomiła program sprzedaży. Wnioski można składać przez stronę internetową https://bit.ly/3FVwerw.

Wnioski wraz z załącznikami przyjmowane mają być do dnia 20 stycznia 2023 roku. Weryfikacja odbędzie się według daty wpływu.

Bernat Patrycja

gov.pl/pgg.pl
fot: envato.elements

• umowa dzierżawy została zawarta w formie pisemnej i ma datę pewną

• oraz była wykonywana co najmniej przez 3 lata, licząc od tej daty,

• oraz nabywana nieruchomość rolna wchodzi w skład gospodarstwa rodzinnego dzierżawcy.

Aby uznać dzierżawcę za prowadzącego gospodarstwo rodzinne, zgodnie z art. 5 ww. ustawy muszą być spełnione dodatkowe warunki:

• gospodarstwo to musi być prowadzone przez rolnika indywidualnego, łączna powierzchnia użytków rolnych nie może być większa niż 300 ha.

Za rolnika indywidualnego może być uznana osoba spełniająca wymogi wymienione w art. 6 Ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, czyli posiadanie kwalifikacji rolniczych, zamieszkiwanie co najmniej od 5 lat w gminie, na obszarze której jest położona jedna z nieruchomości rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego i prowadzenie przez ten okres osobiście tego gospodarstwa.

Zgodnie z art. 597 § 1–2 Kodeksu cywilnego rzecz, której dotyczy prawo pierwokupu, może być sprzedana osobie trzeciej tylko pod warunkiem, że uprawniony do pierwokupu swego prawa nie wykona. Tak więc właściciel ziemi może zawrzeć z osobą trzecią tylko warunkową umowę sprzedaży, przy czym powinien niezwłocznie zawiadomić uprawnionego do pierwokupu o jej treści.

Prawo pierwokupu wykonuje się przez oświadczenie złożone sprzedającemu. Jeżeli zawarcie umowy sprzedaży rzeczy, której dotyczy prawo pierwokupu, wymaga zachowania szczególnej formy, oświadczenie o wykonaniu prawa pierwokupu powinno być złożone w tej samej formie. W przypadku przeniesienia własności nieruchomości wymagana jest forma aktu notarialnego, a zatem i oświadczenie dzierżawcy o wykonaniu prawa pierwokupu powinno być złożone w tej formie. Prawo pierwokupu co do nieruchomości można wykonać w ciągu miesiąca.

Przez wykonanie prawa pierwokupu dochodzi do skutku między sprzedającym a dzierżawcą umowa sprzedaży tej samej treści, co umowa zawarta przez zobowiązanego z osobą trzecią. Uprawniony z prawa pierwokupu nie ma możliwości renegocjacji warunków umowy, a to oznacza, że może je przyjąć albo zrezygnować z przysługującego mu prawa. Jeżeli jednak cena sprzedawanej nieruchomości rażąco odbiega od jej wartości rynkowej, wykonujący prawo pierwokupu może w terminie 14 dni od dnia złożenia oświadczenia o wykonaniu prawa pierwokupu wystąpić do sądu o ustalenie ceny. Sąd ustala cenę przy zastosowaniu sposobów jej ustalania przewidzianych w art. 149 i następnych Ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

PORADY PRAWNE

PORADY PRAWNE: Dziedziczny obowiązek zapłaty zachowku

Zgodnie z art. 599 § 2 k.c. jeżeli dzierżawcy sprzedawanej nieruchomości przysługuje ustawowe prawo pierwokupu, nieważna jest sprzedaż tej nieruchomości dokonana bez zastrzeżenia warunku, że uprawniony ze swego prawa nie skorzysta lub bez umożliwienia dzierżawcy skorzystania z tego prawa. Również art. 9 Ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego przewiduje, że nabycie własności nieruchomości rolnej, niezgodnie z jej przepisami jest nieważne. W szczególności nieważne jest m.in. dokonanie czynności prawnej bez zawiadomienia uprawnionego do pierwokupu.

Sąsiad może zatem sprzedać ziemię, nie proponując kupna najpierw Panu, ale musi umożliwić Panu skorzystanie z prawa pierwokupu. 

Alicja Moroz
fot. envato.elements

Pula na inwestycje odtwarzające potencjał produkcji rolnej, skierowana jest do sadowników, którzy między innymi ponieśli starty w wyniku klęsk żywiołowych. Pieniądze pochodzą z budżetu PROW 2014-2020, a wnioski składać można do dnia 30.12.2022 roku. Wnioski przyjmowane są przez biura powiatowe i oddziały regionalne ARiMR. Można je złożyć osobiście, drogą pocztową przez Pocztę Polską oraz wykorzystując do tego elektroniczną skrzynkę ePUAP.

Komu przysługuje pomoc na inwestycje odtwarzające potencjał produkcji rolnej?

Pomoc ta skierowana jest do dwóch grup sadowników:

Pierwsza grupa to gospodarstwa, które ucierpiały z powodu wystąpienia klęsk żywiołowych takich jak:

• deszcz nawalny,
• susza,
• przymrozki wiosenne,
• ujemne skutki przezimowania,
• obsunięcie ziemi,
• lawina,
• grad,
• uderzenie pioruna,
• huragan.

Druga grupa to rolnicy, którzy zostali poszkodowani w wyniku wystąpienia afrykańskiego pomoru świń – ASF.

Dofinansowanie przysługuje, wtedy gdy:

• Szkody w gospodarstwie, np. w sprzęcie, uprawach rolnych albo zwierzętach gospodarskich, powstały w roku, w którym jest składany wniosek lub w jednym z dwóch poprzednich lat.
• Straty muszą wynosić przynajmniej 30 proc. średniorocznej produkcji rolnej z trzech lat poprzedzających rok, w którym wystąpiła szkoda.
• Do oszacowania można przyjąć również pięć lat poprzedzających rok wystąpienia szkody, jednak w tym przypadku pomija się lata o najwyższej i najniższej produkcji.
• Jeśli w gospodarstwie wystąpi ASF, o pomoc mogą starać się rolnicy, którym powiatowy lekarz weterynarii nakazał w drodze decyzji zabicie świń lub zniszczenie ich zwłok, a w dniu jej wydania zwierzęta, których dotyczyła, stanowiły co najmniej 30 proc. trzody chlewnej posiadanej przez rolnika.

Maksymalna kwota, jaką rolnik może otrzymać to 300 tysięcy złotych, przypadające na jednego beneficjenta programu, a poziom dofinansowania nie może przekroczyć 80% kosztów kwalifikowanych.

30 grudnia 2022 to również ostatni dzień ubiegania się o pomoc na „Tworzenie grup producentów i organizacji producentów”. Dzięki temu działaniu można obniżyć koszty produkcji, zwiększyć swoją szansę i pozycję w negocjacjach z dużymi sieciami handlowymi, a także łatwiej inwestować w sprzęt i inną infrastrukturę potrzebną do prowadzenia sprawnej i wydajnej produkcji.

Problemy minionego sezonu

Co zastaniemy w chłodniach na wiosnę? Czy gruszki i jabłka będą odpowiedniej jakości?

Podobnie jak w poprzednim przypadku wnioski przyjmowane są przez regionalne oddziały ARiMR. Składać można je osobiście, za pośrednictwem Poczty Polskiej, jak i przez platformę ePUAP.

Pomoc skierowana jest do:

• Nowych grup producentów rolnych, czyli tych uznanych od 1 grudnia 2021 r. na podstawie przepisów z 2000 roku.
• Grupy te muszą składać się z osób fizycznych i prowadzić działalność jako mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwa. O dofinansowanie mogą starać się również organizacje producentów, które uzyskały status uznania na podstawie przepisów z 2004 roku.
• Wsparcie nie jest skierowanie do producentów drobiu, wyrobów z mięsa drobiowego i jego podrobów oraz owoców i warzyw.
• Beneficjenci otrzymują dofinansowanie przez pięć pierwszych lat, następujących po dacie uznania grupy producentów rolnych lub organizacji producentów. Są to roczne płatności, które wynoszą:

- w pierwszym roku – 10 proc. przychodów netto,

- w drugim roku – 9 proc.,

- w trzecim roku – 8 proc.

- w czwartym roku – 7 proc.,

- w piątym roku – 6 proc.

Limit przyznawanych środków finansowych to 100 tys. euro w każdym roku pięcioletniego okresu.

źródło: top agrar Polska

fot.: Envato Elements

Wynika to z treści art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zgodnie z którym w czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.

Odwołanie darowizny następuje przez oświadczenie złożone obdarowanemu na piśmie. W piśmie tym należy wskazać przyczynę odwołania i wezwać obdarowanego do zwrotnego przeniesienia własności nieruchomości.

Jeśli obdarowany tego nie uczyni, darczyńca może wystąpić na drogę sądową o zobowiązanie go do zwrotu przedmiotu darowizny i orzeczenie sądu zastępuje wówczas oświadczenie woli obdarowanego. Jednak w Państwa przypadku możliwe jest jedynie żądanie od zięcia zapłaty połowy wartości gospodarstwa.

PRAWO

Informacje prawne: Czy odszkodowanie pomniejszone o wypłatę zasiłku jest zgodne z prawem?

Powstaje przy tym pytanie, czy w opisanej sytuacji zachodzą przesłanki do odwołania darowizny. Zgodnie z art. 898 Kodeksu cywilnego odwołanie darowizny już wykonanej może nastąpić tylko wtedy, jeżeli obdarowany dopuścił się względem darczyńcy rażącej niewdzięczności.

Niewdzięczność obdarowanego polega na takim jego zachowaniu względem darczyńcy, które nie daje się pogodzić z moralnym nakazem poszanowania osoby świadczącej bezpłatnie jakieś dobro. Rażąco niewdzięczne zachowanie obdarowanego (działanie lub zaniechanie skierowane bezpośrednio lub nawet pośrednio przeciwko darczyńcy, które – oceniając rzecz rozsądnie – musi być uznane za wysoce niewłaściwe i krzywdzące darczyńcę) musi dotykać bezpośrednio darczyńcy.

Rażącą niewdzięczność musi cechować znaczne nasilenie złej woli skierowanej na wyrządzenie darczyńcy krzywdy czy szkody majątkowej. Ewentualnie cechy rażącej niewdzięczności mogą mieć także zachowania wysoce nieprzyjazne kierowane do osoby bliskiej darczyńcy z zamiarem oddziaływania bezpośrednio na darczyńcę. A zatem niewdzięczność wobec osoby bliskiej darczyńcy, bez związku z jego osobą, nie uprawnia do skutecznego odwołania darowizny. Oznacza to, że nie można odwołać darowizny tylko dlatego, iż obdarowany dopuścił się przestępstwa na szkodę krewnego darczyńcy. Wyjątek należy uczynić w odniesieniu do takiego zachowania obdarowanego, które, choć zwrócone przeciwko innym osobom, ma na celu również urażenie uczuć darczyńcy. O istnieniu podstaw do odwołania darowizny z powodu rażącej niewdzięczności decydują w każdym przypadku okoliczności rozpoznawanej sprawy. 

Alicja Moroz

Fot. envato-elements

Jakie są najważniejsze rozwiązania?

Jak czytamy na oficjalnej stronie Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, do najważniejszych rozwiązań należeć będą:

• Zadania Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, związane z kontrolą transakcji z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji, mają zostać przeniesione do Krajowej Administracji Skarbowej. Przede wszystkim chodzi o kontrolę udostępniania owoców i warzyw w szkołach, a także wsparcie pszczelarstwa.
• Wypłaty środków dla polskich beneficjentów z EFRG, w ramach WPR, są kontrolowane przez IJHAR. Kontrole te nazwane są kontrolami ex-post. Kontrole te w całości, po zmianach, zostaną przekazane dyrektorom izb administracji skarbowej.
• Możliwość większej koncentracji IJHARS na kontroli jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.
• Do tej pory Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w swoich zadaniach miał przeprowadzanie analizy ryzyka oraz opracowywania projektu rocznego programu kontroli ex-post EFRG. Po 1 kwietnia 2023. Obowiązek ten zostanie przekazany do Ministerstwa Finansów.

Wszystkie te rozwiązania wejść w życie mają od 1 kwietnia 2023 roku.

Bernat Patrycja na podst. Gov.pl

Fot: envato.elements

Zadłużone gospodarstwo rolne i inne problemy rolników

Nie da się ukryć, że prowadzenie gospodarstwa rolnego – nawet jeśli jest ono niewielkie – jest sporym wyzwaniem. Wśród największych problemów, z jakimi muszą zmagać się rolnicy, wymienić należy przede wszystkim zmienność warunków atmosferycznych i brak pewności co do plonów, niskie ceny skupu, konieczność konkurowania z wieloma innymi podmiotami, a także sytuację gospodarczą. Prawdą jest, że obecnie sytuacja rolników jest bardzo trudna, z uwagi na wspomniane niezbyt wysokie ceny skupu, a także na wysokie ceny surowców, maszyn czy nawet ceny paliw. Wszystko to sprawia, że niejednokrotnie rolnicy muszą decydować się na korzystanie z kredytów czy innych form finansowania – pomimo tego, że nie mają pewności, czy uda się je spłacić. W wielu przypadkach wystarczy bowiem jeden trudny sezon – na przykład susza i niewielkie zbiory, aby problemy ze spłatą zadłużenia gospodarstwa rolnego stały się realne.

Restrukturyzacja gospodarstwa rolnego może być dobrym rozwiązaniem

Obecnie wielu rolników, którzy mają kłopoty ze spłatą swoich długów, decyduje się na restrukturyzację. Takie rozwiązanie może być bardzo korzystne, a jednocześnie może ochronić gospodarstwo rolne przed bankructwem. Restrukturyzacja gospodarstwa rolnego  jest rozwiązaniem, z którego skorzystać mogą osoby prowadzące działalność rolniczą. Pozwala ono między innymi na ochronę majątku przed egzekucją komorniczą, a także na redukcję zobowiązań czy na stworzenie planu spłaty, który będzie korzystny dla rolnika.

Obecnie rolnicy mogą skorzystać między innymi z tzw. uproszczonej restrukturyzacji, która trwa krócej niż inna forma restrukturyzacji. W każdym przypadku konieczna jest jednak konsultacja z doradcą restrukturyzacyjnym, który dokładnie przeanalizuje sytuację finansową gospodarstwa rolnego i oceni, jaka forma restrukturyzacji będzie korzystna w danym przypadku.

Chcesz wiedzieć więcej o restrukturyzacji gospodarstwa rolnego? Zajrzyj tutaj: https://lipinskikancelaria.pl/restrukturyzacja-gospodarstwa-rolnego

Zadłużone gospodarstwo rolne – warto skorzystać z pomocy doradcy restrukturyzacyjnego.

Kłopoty ze spłatą zobowiązań finansowych dotyczą obecnie coraz więcej osób, w tym także rolników. Nic w tym dziwnego – prowadzenie gospodarstwa rolnego wiąże się z wieloma wyzwaniami, a koszty stale rosną. Nie pomaga inflacja czy trudna sytuacja gospodarcza w Polsce, a kredyty dla wielu rolników są jedynym sposobem na to, aby dalej prowadzić gospodarstwo. W sytuacji, gdy zadłużenie rośnie, warto zdecydować się na restrukturyzację gospodarstwa rolnego. To jeden z najlepszych sposobów na wyjście z długów. Oczywiście nie należy rezygnować z pomocy doświadczonego w zakresie restrukturyzacji prawnika. Dzięki niemu całe postępowanie może przebiec bardzo sprawnie, a ostateczny rezultat z pewnością będzie zadowalający dla rolnika.

Więcej na temat restrukturyzacji gospodarstwa rolnego przeczytasz tutaj: https://lipinskikancelaria.pl/

Wypadki w miejscu pracy mogą wynikać z różnorodnych przyczyn i sytuacji. Najczęściej jest to wynik:

• braku odpowiednich szkoleń u pracownika,
• wadliwość maszyn i sprzętu,
• brak odpowiedniej odzieży ochronnej,
• brawura,
• stres i pośpiech.

Tak więc warto przed sezonem zadbać o odpowiednie przeszkolenie pracowników, z zaakcentowaniem zasad pierwszej pomocy oraz z właściwym szkoleniem nie tylko ogólnym, ale również stanowiskowym. Dotyczy to pracowników zatrudnionych na zasadach każdej umowy, także zlecenia.

Ważne jest także zadbanie o właściwy stan maszyn i narzędzi, którymi operują pracownicy. Dziś coraz częściej w sadach stosuje się nowoczesne rozwiązania i specjalistyczne ciągniki. Aby zapewnić bezpieczne ich użytkowanie, należy zawsze dbać o wysoką jakość części i podczas wymiany komponentów wybierać jedynie oryginalne części zamienne z np. takiego sprawdzonego i autoryzowanego dealera jak ten: https://sklep.edmasz.pl/4326-czesci-do-prasy-unia-famarol-df-19-z. Dzięki temu nie tylko zadbamy o długą żywotność maszyny, ale również zniwelujemy ryzyko niebezpiecznych usterek.

Co nagle, to po diable – tak brzmi staropolskie porzekadło. Jednak jest w nim wciąż wiele prawdy. Zadbajmy, by pracownicy przychodzili do pracy wypoczęci i aby podczas pracy mogli odpowiednio skupić się na obowiązkach. Stres, dekoncentracja mają ogromny wpływ na wzrost wypadków w pracy.

Powyższe wytyczne mają zniwelować ryzyko obrażeń pracowników czy uszkodzeń maszyny. Takie profilaktyczne działania pracodawcy mogą wiele zmienić. Co jednak, jeśli stało się coś niespodziewanego i w naszym sadzie doszło do wypadku?

Odpowiedzialność za wypadek nie zawsze leży po stronie pracownika

Nie zawsze to właściciel sadu weźmie odpowiedzialność za nieszczęśliwy wypadek przy pracy. Często zdarza się tak, że pracownik nie dopełnił swych obowiązków, przyszedł do pracy w stanie nietrzeźwym lub w trakcie pracy świadomie łamał przepisy BHP. W takiej sytuacji pracodawca nie jest obarczony winą za wypadek i nie można wysnuć wobec niego roszczeń. Jednak warto pamiętać, że zatrudniając pracownika, zawsze należy zgłosić go do obowiązkowego ubezpieczenie zdrowotnego. Wtedy nasz pracownik otrzyma darmową opiekę medyczną np. w państwowym szpitalu.

O czym warto jeszcze pamiętać, kiedy w naszym gospodarstwie dojdzie do wypadku?

Pracownik może z 3. różnych źródeł uzyskać świadczenia odszkodowawcze.

• Roszczenia zgłoszone do KRUS-u.
• Odszkodowanie od ubezpieczyciela sadownika w ramach OC sadu.
• Odszkodowanie komunikacyjne OC, jeśli doszło do wypadku z użyciem ciągnika.

Pracownik może wnioskować o pokrycie kosztów leczenia, rehabilitacji czy o rentę, jeśli obrażenia okazały się poważne. W przypadku śmierci pracownika jego rodzina może wnioskować m.in. o zwrot kosztów pogrzebu, o zadośćuczynienie lub odszkodowanie.

Ważne jest, abyśmy zawsze zadbali o obowiązkowe ubezpieczenia zarówno pracowników, jak i sadu oraz maszyn mechanicznych. Następnie dużą wagę przykładajmy jako pracodawcy do szkoleń i odpowiedniego doboru pracowników. Na koniec nie zapominajmy o doskonałym stanie technicznym maszyn pracujących w sadzie. Takie trio bezpieczeństwa z pewnością zaowocuje (nomen omen) w naszym gospodarstwie.

Jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 13 kwietnia 2018 r., sygn. akt: I CSK 381/17, obowiązek zaspokojenia tego roszczenia może obciążać również następców prawnych obdarowanego, nawet wówczas, gdy obdarowany zmarł przed otwarciem spadku po darczyńcy.

SN w uzasadnieniu wyroku podkreślił, że instytucja zachowku jest odstępstwem od zasady swobody rozporządzania majątkiem na wypadek śmierci. Służy ona ochronie interesów osób najbliższych spadkodawcy przez zapewnienie im określonego minimalnego poziomu korzyści ze spadku, bez względu na wolę spadkodawcy. Wyjątek ten nawiązuje do typowo silnej więzi między członkami rodziny i związanej z nią wzajemnej solidarności; w przypadku małżonka oraz zstępnych jest uzasadniony m.in. przez wzgląd na konstytucyjny nakaz ochrony rodzicielstwa i małżeństwa.

Spadkodawca może samodzielnie zdecydować o tym, czy minimalną określoną w ustawie korzyść ze spadku zapewnić uprawnionemu do zachowku przez powołanie do spadku, zapis lub darowiznę. Jeżeli jednak uprawniony do zachowku korzyści tej nie otrzyma, przysługuje mu roszczenie o zapłatę sumy potrzebnej do pokrycia lub uzupełnienia zachowku. Roszczenie to kieruje się w pierwszej kolejności przeciwko spadkobiercom, którzy otrzymali spadek na podstawie testamentu. Jednak obowiązek zapłaty zachowku może też obciążyć osobę, która otrzymała majątek w darowiźnie.

Zgodnie z art. 1000 § 1 Kodeksu cywilnego osoba, która otrzymała od spadkobiercy darowiznę, jest obowiązana do zaspokojenia, w granicach wzbogacenia będącego skutkiem darowizny, zapłacenia zachowku albo do jego uzupełnienia.

Na podstawie art. 994 § 1 k.c. nie podlegają uwzględnieniu jedynie m.in.:

• drobne darowizny,
• przyjęte zwyczajowo w danych stosunkach,
• a także darowizny dokonane dawniej niż dziesięć lat, licząc wstecz od otwarcia spadku, na rzecz osób niebędących spadkobiercami lub uprawnionymi do zachowku.
• Natomiast uwzględnienia przy obliczaniu zachowku wymagają darowizny dokonane na rzecz spadkobierców i uprawnionych do zachowku, bez względu na to, kiedy zostały dokonane.

W myśl art. 922 k.c., prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób. Na skutek śmierci spadkodawcy spadkobiercy z mocy prawa wstępują bowiem w sytuację prawną zmarłego. Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.

Jak stwierdził SN w ww. wyroku, odpowiedzialność obdarowanego nie może być ściśle związana z jego osobą, bowiem prowadziłoby to do uzależnienia skuteczności żądania od sytuacji losowych, takich jak śmierć obdarowanego przed spadkodawcą. Dług wynikający z art. 1000 k.c. jest dziedziczny, następca zaś wstępuje w prawa swojego poprzednika. Uprawniony do zachowku może zatem kierować swoje roszczenie przeciw spadkobiercom obdarowanego, niezależnie od tego, czy obdarowany zmarł przed śmiercią darczyńcy, czy też po niej. 

Alicja Moroz

• ognia,
• huraganu,
• powodzi,
• podtopienia,
• deszczu nawalnego,
• gradu,
• opadów śniegu,
• uderzenia pioruna,
• eksplozji,
• obsunięcia się ziemi,
• tąpnięcia,
• lawiny lub upadku statku powietrznego.

W myśl natomiast art. 40 Ustawy z 12 marca 2014 r. o pomocy społecznej, zasiłek celowy może być przyznany osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego, a także klęski żywiołowej lub ekologicznej. Zasiłek może być przyznany niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi.

Jak orzekł Sąd Najwyższy w uchwale z 14 września 2016 r., sygn. akt: III CZP 35/16, bezzwrotny zasiłek celowy przyznany na podstawie art. 40 ust. 2 i 3 Ustawy o pomocy społecznej nie podlega zaliczeniu na poczet świadczenia z umowy obowiązkowego ubezpieczenia budynków wchodzących w skład gospodarstw rolnych od ognia i innych zdarzeń losowych.

SN podkreślił w uzasadnieniu uchwały, że umowa ubezpieczenia jest umową dwustronnie zobowiązującą oraz odpłatną i ubezpieczający opłaca składkę w zamian za ochronę ubezpieczeniową, natomiast zasiłek celowy ma charakter pomocy socjalnej, która ma zagwarantować szybkie dostarczenie środków finansowych osobom dotkniętym klęską żywiołową. Jeżeli zatem zasiłek, o którym mowa w art. 40 ust. 2 Ustawy o pomocy społecznej, może kompensować stratę, to nie jest to ani jego funkcja główna, ani przesądzająca o jego charakterze.

Pytania i odpowiedzi

Porady prawne: Kiedy przysługuje skarga kasacyjna?

Obowiązek spełnienia świadczenia ubezpieczyciela aktualizuje się wówczas, gdy zaistnieje szkoda pozostająca w związku przyczynowym z wypadkiem przewidzianym w umowie i określonym w art. 67 ust. 1 Ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych jako zdarzenie losowe, a zakres jego odpowiedzialności wyznaczony jest co do zasady wysokością szkody, nie większą od sumy ubezpieczenia ustalonej w umowie. Ścisłe powiązanie ze szkodą poniesioną przez ubezpieczonego przesądza o odszkodowawczym charakterze świadczenia.

Natomiast zasiłek celowy może, ale nie musi być przyznany, bo poza poniesieniem straty osoba ubiegająca się o przyznanie musi się znajdować w trudnej sytuacji życiowej, której sama nie może pokonać, a ponadto przyznanie zasiłku i jego wysokość są ograniczone możliwościami pomocy społecznej. Zasiłek nie służy kompensacji strat i nie ma funkcji odszkodowawczej, lecz stanowi rodzaj niezbędnej doraźnej pomocy zaistniałej w wyniku zdarzenia losowego. Świadczenie to ma uznaniowy charakter i brak jest powiązania wysokości zasiłku z wysokością straty.

Spełnienie świadczenia w postaci zasiłku celowego nie ma na celu zwolnienia ubezpieczyciela od obowiązku wypłaty odszkodowania, lecz nieodpłatne przysporzenie korzyści uprawnionemu.

Alicja Moroz

fot. anbeto.elements

Komisja Europejska: niższe stawki VAT niezgodne z prawem europejskim

Decyzja o przywróceniu wyższych stawek podatku VAT na prąd, nawozy i paliwa wynika z zakwestionowania przez KE działań wprowadzonych przez polski rząd w związku z tarczą antyinflacyjną. Z informacji przekazanych przez ministra Sasina wynika, że zdaniem KE obniżenie stawek podatku VAT jest niezgodne z prawem europejskim, dlatego konieczne będzie przywrócenie VAT-u i akcyzy funkcjonującej na rynku paliwa.

Co z podatkiem VAT na żywność?

Jak podkreślił minister Sasin, podatek nie zostanie nałożony na żywność, co jest efektem dotychczasowych działań podejmowanych przez rząd.

–  Jedynym odstępstwem, które udało się nam uzyskać – tu walczyliśmy do samego końca – jest możliwość utrzymania zerowego VAT-u na żywność. To, że żywność będzie tańsza, to jest zasługa również naszego rządu, który taką odważną decyzję podjął, a potem wywalczył w Komisji Europejskiej zgodę na to. Natomiast w przypadku surowców energetycznych i również energii elektrycznej takiej zgody uzyskać się nie udało – wyjaśnił w rozmowie z Małgorzatą Raczyńską –   Weinsberg wicepremier Sasin.

CO DALEJ Z TARCZĄ?

KE nie godzi się na dalsze przedłużenie tarczy antyinflacyjnej? Co na to polski rząd?

Informację o utrzymaniu zerowego VAT-u na żywność potwierdził również wicepremier i minister rolnictwa Henryk Kowalczyk i przyznał, że w związku z regulacjami prawnymi KE, będziemy musieli zaakceptować podwyższenie stawek podatku VAT dla energii elektrycznej, nawozów i paliwa.

Jakie stawki VAT obowiązują do końca 2022 roku?

W ramach tarczy antyinflacyjnej wprowadzono następujące stawki podatku VAT:

• stawka 0% VAT dla podstawowych produktów spożywczych (zamiast 5% VAT),
• stawka 0% VAT dla nawozów, środków ochrony roślin, środków wspomagających produkcję rolniczą (zamiast 8% VAT),
• stawka 0% VAT dla gazu ziemnego (zamiast 23% VAT, a od lutego 8% VAT),
• stawka 5% VAT do energii elektrycznej i cieplnej (zamiast 23% VAT, a od lutego 8% VAT),
• stawka 8% VAT do paliw silnikowych (zamiast 23% VAT).

Premier Mateusz Morawiecki zapewnił, że rząd nie zrezygnuje z Tarczy Antyinflacyjnej, jednak jej dotychczasowa forma ulegnie zmianie, choć KE nie zgadza się na jej podtrzymywanie. Morawiecki przyznał również, że rząd zrobi wszystko, by 0 stawki podatku VAT na żywność zostały utrzymane.

Ile będą kosztować nawozy i paliwo od 2023 roku?

Przywrócenie podatku VAT od 1 stycznia 2023 r. m.in. na paliwo rolnicze i nawozy doprowadzi do znaczącego wzrostu cen.

I tak przykładowo, aktualna cena hurtowa oleju napędowego ekodiesel (19.11.2022 - przyp. red.) podawana przez PKN Orlen wynosi 6,57 zł netto za 1 litr. Przy obecnej stawce VAT wynoszącej 8% cena brutto 1 litra wynosi więc w hurcie 7,09 zł. Natomiast gdyby wróciła stawka VAT wynosząca 23%, to wówczas cena brutto wyniesie 8,08 zł, a więc niemal złotówkę więcej.

Z kolei w przypadku nawozów sztucznych to według aktualnie obowiązującego w firmie Agrochem Puławy - autoryzowanego dystrybutora nawozów Grupy Azoty – cennika, przykładowo saletra amonowa (34,4%N) kosztuje 3600 zł netto za tonę przy zerowej stawce VAT. Po wprowadzeniu VAT wy wysokości 8% cena ta wzrośnie o 288 zł i wyniesie 3888 zł brutto.

oprac. na podstawie Justyna Czupryniak tygdonik-rolniczy.pl

fot. envato.elements

Nadwyżka ponad wspomniany limit będzie już rozliczana zgodnie z taryfą wyznaczoną na 2023 r. By jednak skorzystać z tej ulgi, rolnicy muszą złożyć do swojej firmy energetycznej „oświadczenie o spełnianiu warunków pozwalających na uznanie za odbiorcę uprawnionego”. 

Do kiedy i gdzie złożyć oświadczenie? 

Oświadczenie – które można składać w formie papierowej lub elektronicznej (tzn. plik opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym przesłany pocztą elektroniczną) – rolnicy muszą złożyć niezwłocznie. Jeśli jednak nie uczynią tego do 30 czerwca 2023 roku, stracą możliwość skorzystania z wyższej ulgi na prąd w 2023 roku. 

Dodatek energetyczny

Już od 1 grudnia można składać wniosek o dodatek elektryczny. Sprawdź, czy Ci przysługuje!

Jakie są warunki zamrożenia cen prądu dla sadownika?

Jak wylicza portal samorzad.infor.pl, to:

• prowadzenie gospodarstwa rolnego albo działu specjalnego produkcji rolnej,
•  nieprowadzenie innego rodzaju działalności gospodarczej, 
• złożenie oświadczenia przedsiębiorstwu energetycznemu
• oraz załączenie do oświadczenia decyzji o wymierzeniu za 2022 r. podatku rolnego.

Wzory pism największych krajowych operatorów: Tauron, E.ON, Energa, PGE, Enea

W oświadczeniu – jak precyzuje portal muratordom.pl – rolnicy są zobowiązani o podanie numeru decyzji o wymierzeniu za 2022 r. podatku rolnego dla gruntów, na których zlokalizowane są oprócz budynku mieszkalnego również inne obiekty budowlane posiadające urządzenia i instalacje korzystające z wspólnego rozliczania zużytej energii elektrycznej należące do gospodarstwa rolnego lub na których prowadzi się dział specjalny produkcji rolnej. Ponadto należy podać nazwę organu podatkowego, który wydał decyzję, jak również załączyć kopię decyzji o wymierzeniu za 2022 r. podatku rolnego.

• Pobierz oświadczenie o spełnianiu warunków pozwalających na uznanie za odbiorcę uprawnionego – Tauron
• Pobierz oświadczenie o spełnianiu warunków pozwalających na uznanie za odbiorcę uprawnionego – Stoen (E.ON
• Pobierz oświadczenie o spełnianiu warunków pozwalających na uznanie za odbiorcę uprawnionego – Energ
• Pobierz oświadczenie o spełnianiu warunków pozwalających na uznanie za odbiorcę uprawnionego – PGE
• Pobierz oświadczenie o spełnianiu warunków pozwalających na uznanie za odbiorcę uprawnionego – Enea

Kto może liczyć na gwarantowaną cenę energii?

Jak podaje Ministerstwo Klimatu i Środowiska podmioty użyteczności publicznej, odbiorcy uprawnieni, wśród których wymienia jednostki samorządu terytorialnego oraz mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa, będą mogli liczyć na gwarantowaną cenę energii w 2023 roku na poziomie 785 zł/MWh. 

W gronie osób uprawnionych mamy także producenta rolnego "będącego osobą fizyczną wpisaną do ewidencji producentów, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2022 r. poz. 2001), lub osobą fizyczną prowadzącą dział specjalny produkcji rolnej "w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 3a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128, z późn. zm.4)), w zakresie, w jakim zużywa energię elektryczną na potrzeby prowadzonej działalności.

opr. na podstawie Karol Pomeranek topagrar.pl

fot. envato.elements

Gospodarstwa domowe, które zużywają energię elektryczną do ogrzewania – w tym wykorzystują pompy ciepła – w myśl znowelizowanych niedawno przepisów będą mogły liczyć na specjalny dodatek elektryczny w wysokości nawet do 1500 zł.

Kwota dodatku – jak precyzuje portal pit.pl – uzależniona jest od zużycia prądu w 2021 roku.

• 1 000 zł otrzymają osoby, gdzie w ich gospodarstwach domowych zużycie prądu w 2021 r. nie przekraczało 5 MWh,
• albo 1 500 zł w przypadku, gdy zużycie energii elektrycznej w gospodarstwie domowym w 2021 r. wyniosło więcej niż 5 MWh. 

– Do wniosku potrzebne będzie rozliczenie prądu wskazujące na zużycie energii elektrycznej w 2021 roku. Warunkiem otrzymania dodatku będzie uzyskanie wpisu lub zgłoszenie źródła ogrzewania do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków – czytamy.

Od kiedy można składać wniosek?

Wnioski o wypłatę dodatku elektrycznego (energetycznego) do prądu można będzie składać od 1 grudnia 2022 do 1 lutego 2023. W urzędzie gminy lub przez internet za pośrednictwem ePUAP lub profilu zaufanego. 

Zakłada się, że gmina wypłaci go w terminie do 31 marca 2023 roku. We wniosku wnioskodawca musi oczywiście zaznaczyć główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego (zgodne ze źródłem ogrzewania wskazanym w Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków). 

Dopłaty do producentów

Wsparcie finansowe dla producentów zużywających największe ilości gazu i energii elektrycznej

Kto na dodatek nie może liczyć?

Należy pamiętać, iż dodatek nie przysługuje w sytuacji, gdy dane gospodarstwo korzysta z dodatku węglowego.

– Na dodatek elektryczny nie mogą liczyć osoby, które w deklaracji CEEB wskazały inne źródło ogrzewania niż pompa ciepła. Ważnym warunkiem jest również jeden adres, dotyczący jednego wniosku. W przypadku większej liczby wniosków, podobnie jak w przypadku innych dodatków na ogrzewanie, pieniądze dostanie ten kto złoży wniosek jako pierwszy – podaje tokfm.pl.

Z dodatku elektrycznego nie będzie można również korzystać w przypadku posiadania mikroinstalację OZE (w rozumieniu ustawy o OZE, której produkcja jest rozliczana zgodnie z tą ustawą).

–  W przypadku gdy gospodarstwo domowe zamieszkuje pod adresem zamieszkania, w którym jest wykorzystywana energia elektryczna pochodząca z mikroinstalacji, w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii, która jest rozliczana zgodnie z zasadami określonymi w art. 4 tej ustawy, dodatek elektryczny nie przysługuje – czytamy w ustawie o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej.

Premia za oszczędzanie energii

Jak zapewnia Ministerstwo Klimatu i Środowiska, premiowane będzie również oszczędzanie energii. 

– Te gospodarstwa, które w 2023 r. zużyją nie więcej niż 90% energii z 2022 r., w 2024 r. otrzymają specjalny upust wysokości 10% całkowitych kosztów zużycia energii elektrycznej w 2023 r. – czytamy w komunikacie.

Pobierz wniosek o dodatek elektryczny

opr. na podstawie Karol Pomeranek topagrar.pl

Fot: envato.elements

Pomoc na wymianę pokryć dachowych wykonanych z materiałów, które zawierają azbest - koniec naboru wniosków w dniu 15.11.2022.

10343 wnioski o łącznej wartości 132,5 miliona złotych

Jest to jeden z programów pomocowych, który cieszy się największą popularnością. Przypomnijmy, nabór rozpoczął się dnia 17.10.2022 roku, a do 7.11.2022 zarejestrowano aż 10343 wnioski o łącznej wartości 132,5 miliona złotych.

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wnioski przyjmować będzie do 15.11.2022 roku.

Dopłaty dla sadowników

Ruszyły wnioski na dopłaty do wymiany dachów wykonanych z azbestu. Jakie warunki trzeba spełniać, aby otrzymać dopłatę?

Kluczowym wymogiem, aby uzyskać dofinansowanie jest warunek - dachy muszą znajdować się na budynkach służących do produkcji rolnej.

Maksymalna powierzchnia, do której przysługuje wsparcie to 500m2. Stawka wynosi – 40 zł/m2.

Jak i gdzie złożyć wniosek?

Wniosek o pomoc na wymianę pokryć dachowych wykonanych z materiałów zawierających azbest. Można złożyć jedynie w formie elektronicznej.

Do tego celu powstał specjalny formularz na Platformie Usług Elektronicznych - otwórz

Jakie programy są jeszcze w toku?

• Wsparcie mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw w zakresie przetwórstwa lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury.
• Wsparcie dla rolników lub rybaków w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury.
• Wymiana słupów impregnowanych kreozotem na plantacjach chmielu

Bernat Patrycja

fot. envato.elements

Źródło:gov.pl

Rolnicy, sadownicy nie mogą pobierać protokołów szacowania suszy, w związku z awarią aplikacji. Dokumenty te są niezbędne do złożenia wniosku o pomoc. Stąd też apel między innymi od rolników, izb rolniczych czy polityków do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi o przedłużenie terminu składania wniosków.

Resort rolnictwa zdecydował

Termin składania wniosków został przedłużony, resort rolnictwa podał nowy termin – 23 listopada 2022 r.

Resort rolnictwa poinformował redakcję tygodnik-rolniczy.pl, że minister rolnictwa Henryk Kowalczyk podjął decyzję o wydłużeniu terminu naboru wniosków. Pomoc ta dotyczy rolników, którzy uzyskują przychody z produkcji rolnej.

Do kogo skierowana jest pomoc?

Pomoc będzie udzielona rodzinom, które odniosły straty w gospodarstwie spowodowane wystąpieniem w 2022 r.:

• gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, które zostały oszacowane przez komisję,
• suszy w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, które zostały obliczone za pośrednictwem publicznej aplikacji.

Pomoc przysługuje rodzinie:

• w skład której wchodzą osoby pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące;
• w której co najmniej jedna osoba prowadzi gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym;
• w której co najmniej jednej osobie został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Pomoc będzie przyznawana jednemu członkowi rodziny, któremu został nadany numer identyfikacyjny, drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania tego członka rodziny.

Pomoc będzie udzielana w wysokości:

• 10 000 zł – w przypadku gdy utrata płynności finansowej dotyczy rodziny, w której gospodarstwie rolnym powstały szkody:o spowodowane wystąpieniem gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny wynoszą powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym w rozumieniu przepisów o podatku rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji, lubo spowodowane wystąpieniem suszy wynoszą powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym w rozumieniu przepisów o podatku rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody,
• 5 000 zł – w przypadku gdy utrata płynności finansowej dotyczy rodziny, w której gospodarstwie rolnym powstały szkody:o spowodowane wystąpieniem gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny wynoszą nie więcej niż 30% i nie mniej niż 1% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym w rozumieniu przepisów o podatku rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji, lub o spowodowane wystąpieniem suszy wynoszą nie więcej niż 30% i nie mniej niż 1% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym w rozumieniu przepisów o podatku rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody.

Ubezpieczenia

Na ubezpieczenia przekazana jest spora kwota. Dlaczego zainteresowanie nimi jest tak małe?

W jaki sposób składać wnioski?

Nabór wniosków o przyznanie pomocy finansowej w zakresie wsparcia finansowego rodzin, którym zagraża utrata płynności finansowej, w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w 2022 r. szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi już się rozpoczął. Biura powiatowe ARiMR będą przyjmowały dokumenty do 15 listopada. O dacie złożenia wniosku decyduje termin jego wpływu do placówki ARiMR.

Wnioski mogą być składane:

• bezpośrednio w kancelarii biura powiatowego ARiMR;
• za pośrednictwem platformy ePUAP;
• wysłane za pośrednictwem wyznaczonego operatora pocztowego (Poczta Polska).

Skąd można pobrać wniosek o pomoc klęskową?

Wniosek wraz z instrukcją wypełnienia można pobrać ze strony internetowej ARiMR. Znajduje się on TUTAJ.

Co jest niezbędne do złożenia pełnego wniosku?

Do wniosku należy dołączyć:

• kopię protokołu oszacowania szkód, który zawiera informację o powierzchni upraw rolnych, na której powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2022 r. gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny;
• uwierzytelniony przez członka rodziny ubiegającego się o pomoc wydruk protokołu oszacowania szkód, który zawiera informacje o powierzchni upraw rolnych, na której powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2022 r. suszy;
• uwierzytelniony przez członka rodziny ubiegającego się o pomoc wydruk kalkulacji oszacowania szkód, zawierającej informację o powierzchni upraw rolnych, na której powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2022 r. suszy;
• zgodę współwłaścicieli gospodarstwa rolnego na ubieganie się o pomoc finansową

W przypadku gdy rodzina dysponuje dwoma protokołami oszacowania szkód, np. gdy szkody w gospodarstwie rolnym:

• wynoszą powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym i spowodowane zostały niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi, innymi niż susza, a szkody z tytułu suszy wynoszą do 30% średniej rocznej produkcji rolnej albo
• wynoszą powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym i spowodowane zostały suszą, a szkody spowodowane niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi, innymi niż susza, wynoszą do 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym, pomoc przyznaje się w wysokości odpowiadającej wyższej ze stawek.

Ile pieniędzy przeznaczono na pomoc klęskową?

Pula pomocy wynosi 450 mln zł. W przypadku gdy ze złożonych wniosków będzie wynikać, że zapotrzebowanie na pomoc przekracza łącznie kwotę 450 mln zł, do obliczenia wysokości tej pomocy będzie stosowany się współczynnik korygujący.

opr. na podstawie Kamila Szałaj tygodnik-rolniczy.pl

fot. envato.elements

Instalacja PV pozwala znacznie obniżyć rachunki za energię

– Fotowoltaika to remedium na rosnące ceny prądu. Instalacja PV pozwala znacznie obniżyć rachunki za energię i uniknąć kolejnych podwyżek – podkreśla Szymon Osłowski, właściciel firmy KOBO Energy.

– Inwestor płaci raz za montaż, a potem generuje oszczędności. Zaoszczędzone pieniądze może wykorzystać na rozwój swojego gospodarstwa, np. na zakup nowych maszyn. Inwestycja w instalację fotowoltaiczną jest zatem swego rodzaju inwestycją w rozwój całej działalności rolniczej – dodaje.

Fotowoltaika dla rolnika to niezależność energetyczna

Jak czytamy w serwisie, współczesne rolnictwo jest uzależnione od energii elektrycznej, a prąd jest dziś niezbędny do prawidłowego działania wielu maszyn, ogrzewania i oświetlania stajni czy kurników oraz pracy niektórych systemów, np. napowietrzających i osuszających zbiory.

Drugi nabór wniosków o dofinansowanie na przydomowe instalacje fotowoltaiczne

Z jakich form dofinansowania rolnik może skorzystać?

Głównym barierą dla wielu rolników są koszty, jakie trzeba ponieść w związku z zakupem instalacji fotowoltaicznej. Obecnie jednak mają do dyspozycji wiele programów finansowych, które mogą znacznie obniżyć wysokość inwestycji. Jednym z nich jest Ogólnopolski Program Agroenergia, realizowany do 2027 roku. Rolnicy mogą liczyć na dotacje do 20% kosztów kwalifikowanych, w tym:

• do 20% (nie więcej niż 15 tys. zł) dla instalacji o mocy od 10 do 30 kW,
• do 13% (nie więcej niż 25 tys. zł) dla instalacji o mocy od 30 do 50 kW.

W naborze do 1. części programu, trwającym od 1 października do 8 grudnia 2021 roku, złożono 708 wniosków na łączną kwotę 9 712 819 zł, co średnio daje ok. 13 700 zł dotacji na instalację.

Rolnicy mogą skorzystać również z lokalnych form pomocy finansowej, takich jak.:

• Program Priorytetowy „AO – Ochrona Atmosfery” – program dedykowany dla mieszkańców województwa świętokrzyskiego; pożyczka wynosząca nawet 100% wartości kosztów kwalifikowanych,
• Program „EKO-KLIMAT – woda, powietrze, ziemia” – program dla rolników z województwa kujawsko-pomorskiego; dotacja na zakup i montaż instalacj PV do 100% kosztów kwalifikowanych,
• Ulga inwestycyjna – odliczenie maksymalnie 25% kosztów inwestycji od podatku rolnego – jest przewidziana dla rolników z całego kraju.

źródło: Newseria

opr. Karol Pomeranek TAP

fot. envato.elements

Co ciekawe do tegorocznych wydatków zaliczono także Krajowy Plan Odbudowy Wsi i Odporności w kwocie 2 mld 908 mln zł.     

Zarówno sejmowa komisja rolnictwa jak i finansów publicznych pozytywnie zaopiniowały projekt budżetu na 2023 r.

– Podsumowując wskazać można, że w projekcie ustawy budżetowej na 2023 r. na rolnictwo, rozwój wsi i rynki rolne i rybołówstwo łącznie mamy zaplanowany wzrost środków o ponad 11% w stosunku do roku 2022 – podsumował poseł Jerzy Małecki wiceprzewodniczący sejmowej komisji rolnictwa.

Dotacje

Rząd przygotowuje się na przyjęcie 25 mld euro unijnej pomocy. Dotacje dla rolników nie są zagrożone?

W przyszłorocznym budżecie MRiRW przewiduje następujące wydatki

W przesłanych przez rząd do Sejmu dokumentów wynika, że w przyszłorocznym budżecie MRiRW przewiduje następujące wydatki:

• dopłat do ubezpieczeń  upraw i zwierząt 920 mln zł.,
• postęp biologiczny w produkcji roślinnej 13,3 mln zł.,
• postęp biologiczny w produkcji zwierzęcej 80,8 mln zł.,
• ochronę roślin 15 mln zł.,
• rolnictwo ekologiczne 3,5 mln zł.,
• funkcjonowanie agencji wykonawczej COBORU – 46,4 mln zł.,
• dotacja dla instytutów badawczych 99,2 mln zł.,
• system monitoringu suszy 4,9 mln zł., 
• dopłaty do oprocentowania kredytów 312 mln zł.,
• utylizacja padłych zwierząt 177,7 mln zł.,
• dopłaty do materiału siewnego 75 mln zł.,
• pomoc dla KGW 70 mln zł.,

Jakie zaplanowano rezerwy budżetowe?

W budżecie państwa zaplanowane następujące rezerwy budżetowe przeznczone na rolnictwo:

• dopłaty do paliwa rolniczego — 1, 340 mld zł (wydatki bez zmian);
• rezerwa na realizację projektów UE — 10, 975 mld zł. (wydatki w 2022 r. 6, 759 mld zł),
• zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt 548,1 mln zł. (wydatki w 2022 r. 548,7 mln zł),
• ubezpieczenie upraw rolnych i zwierząt gospodarskich — 200 mln zł (wydatki w 2022 r. 325 mln zł),
• Środki dla spółek wodnych 40 mln zł (wydatki bez zmian),
• Fundusz Gwarancji w Rolnictwie — 1 mld zł (wydatki w 2022 r. 3 mld zł).

Program certyfikacji węgla w glebie

Agreena - pierwszy w Europie program certyfikacji węgla w glebie. Ile można na tym zarobić?

KPO jest pod dużym znakiem zapytania

Podczas dyskusji posłowie opozycji zwrócili uwagę, że kwota 2,9 mld z KPO jest pod dużym znakiem zapytania. Podobnie jak przyszłoroczne finansowanie PROW.

– Nic na dzisiaj nie wiadomo czy te pieniądze będą – mówiła posłanka Krystyna Skowrońska z PO, która zapytała także o podwyżki dla Inspekcji Weterynaryjnej oraz wydatki na paliwo rolnicze. - W PROW mamy zaplanowane 11 mld zł na przyszły rok i nic nie wskazuje na to, żeby tych środków nie było – odpowiedział wiceminister Ryszard Bartosik, który podkreślił, że w przypadku KPO już są zbierane wnioski od rolników. A środki na ten cel będą pochodzić z budżetu państwa.

Przedstawiciel MRiRW poinformował także, że w Inspekcji Weterynaryjnej planuje się zwiększenie zatrudnienia o 1519 etatów. W rezerwie budżetowej przeznaczono na ten cel 149 mln zł. Zwiększenie wynagrodzeń (kwota 70 mln zł) planuje się także w KRUS. Da to 17% podwyżki.

Z kolei na dopłaty do paliwa rolnicze zaplanowano w budżecie państwa kwotę ponad 1 mld 300 mln zł.

- Trwają obecnie parce nad dalszym wsparciem rolników. Jeśli one będą już w takim wysokim stopniu zaawansowania, przekażemy państwu informacje, jak te prace wyglądają — zapowiedział wiceminister Ryszard Bartosik.

Budżet państwa planuje także rewaloryzację rent i emerytur rolniczych w 2023 r. Przeznaczy na to kwotę 2,4 mld zł.

Według art. 22 Kodeksu cywilnego, za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Jak stwierdził Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 29 marca 2022 r. sygn. akt: VI ACa 1034/20, status konsumenta zachowuje nawet taka osoba fizyczna, która co prawda prowadzi działalność gospodarczą, ale dokonuje czynności co najwyżej pośrednio związanej z taką działalnością. Samo rozpoczęcie prowadzenia działalności gospodarczej co do zasady nie pozbawia zatem poszukującego ochrony statutu konsumenta, dodatkowo utrata takiego statusu możliwa jest jedynie wówczas, gdy kwestionowana czynność związana jest w sposób bezpośredni (i wyłącznie taki) z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Konsument nie musi płacić za niezamówione przedmioty, ani ich przechowywać. Przedsiębiorca nie może domagać się od konsumenta, aby ten odesłał mu przedmioty otrzymane w ramach niezamówionego świadczenia lub pokrył koszty związane z przesyłką zwrotną.

Pytania i odpowiedzi

Porady prawne: Kiedy przysługuje skarga kasacyjna?

Żądanie natychmiastowej lub odroczonej zapłaty za produkty bądź zwrotu lub przechowania produktów, które zostały dostarczone przez przedsiębiorcę, ale nie zostały zamówione przez konsumenta, znajduje się na czarnej liście agresywnych praktyk rynkowych zawartej w art. 9 pkt 6 Ustawy z 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Takie postępowanie przedsiębiorcy w każdych okolicznościach traktuje się jako nieuczciwą praktykę rynkową, ponieważ prowadzi do wymuszeń w stosunku do konsumentów przez stworzenie pozoru istnienia zobowiązania i obowiązku poniesienia przez konsumenta pewnych kosztów.

Zgodnie z art. 3 tej Ustawy, stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowych jest zakazane. Natomiast za stosowanie agresywnej praktyki rynkowej – w myśl art. 15 ust. 1 – grozi kara grzywny. Orzekanie następuje w trybie przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Ściganie tego wykroczenia odbywa się na żądanie pokrzywdzonego.

Art. 24 ust. 1 Ustawy z 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów przewiduje, że zakazane jest też stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami zachowanie przedsiębiorcy. Stosowanie przez przedsiębiorcę nieuczciwej (w tym agresywnej) praktyki rynkowej stanowi naruszenie zbiorowych interesów konsumentów. Rodzi po stronie przedsiębiorcy odpowiedzialność administracyjnoprawną i może skutkować m.in. wymierzeniem kary przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. 

Alicja Moroz

W myśl art. 519 [1] § 1 oraz § 4 pkt 4 k.p.c. od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie – w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego – przysługuje skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, jednak nie jest ona dopuszczalna w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności i działu spadku, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 tys. zł.

PORADY PRAWNE

Porady prawne: Jaki podatek? Od nieruchomości czy rolny?

W sprawach działowych wartością przedmiotu zaskarżenia nie jest wartość całego dzielonego majątku, ale wartość interesu majątkowego, którego dotyczy zaskarżenie. Z reguły nie może ona przekraczać wartości udziału w majątku podlegającym podziałowi uczestnika wnoszącego skargę kasacyjną nawet wtedy, gdy orzeczenie zaskarżono w całości.

W postanowieniu z 11 sierpnia 2021 r., sygn. Akt: V CZ 49/21 Sąd Najwyższy potwierdził, że zgodnie z art. 519 [1] § 4 pkt 4 k.p.c. skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności i działu spadku, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 tys. zł. W orzecznictwie przyjmuje się, że wartość przedmiotu zaskarżenia z reguły wyznaczają tu interesy poszczególnych uczestników ograniczające się do wysokości udziałów w majątku podlegającym podziałowi.

Z kolei w postanowieniu z 25 listopada 2020 r., sygn. akt: I CZ 65/20 orzekł, że w sytuacji, w której uczestnik kwestionuje przyjętą przez sąd wartość majątku podlegającego podziałowi, wskazana przez niego kwota odpowiadająca tej wartości może być wyższa od ustalonej przez sąd, ale wartością zaskarżenia nie jest cała wskazana wartość majątku, lecz po pierwsze różnica pomiędzy tymi wartościami, a po drugie część pozostająca w granicach udziału uczestnika.

W Pana przypadku wartość tę należy obliczyć w ten sposób, że od kwoty 500 tys. zł (wskazanej przez Pana) trzeba odjąć 380 tys. zł (czyli wartość przyjętą przez sąd), a otrzymaną w ten sposób kwotę 120 tys. zł podzielić przez 3 (liczba spadkobierców mających prawo do spadku). Otrzymany wynik to 40 tys. zł. Przy takiej wartości przedmiotu zaskarżenia skarga kasacyjna nie przysługuje. 

Alicja Moroz

Program ten to realizacja zapowiedzi ministra aktywów państwowych Jacka Sasina, gdzie mówił on o skierowaniu wolumenu 600 tys. ton węgla do polskich rolników.

800 ha upraw w potrzebie

600 tys. ton węgla ma trafić do produkcji szklarniowej i tunelowej

Do kogo skierowany jest program?

Program skierowany jest do producentów rolnych, których źródła grzewcze zasilane są węglem kamiennym. Do sprzedaży przeznaczony jest miał energetyczny, którego wartość opałowa wynosi 23 MJ/kg, pochodzący z kopalń Polskiej Grupy Górniczej S.A.

Według zapewnień prezesa PGG Tomasza Rogala, do końca roku 2023, producenci będą mogli w sumie nabyć 300 tys. ton miałów energetycznych. Koleje 300 tys. ton zarezerwowane jest na przyszły rok.

Jeszcze nie wyczerpano limitu

Złożone dotąd wnioski, nie wyczerpały jeszcze puli zarezerwowanego miału. Każdy producent rolny może ubiegać się o zakup co najmniej 25 ton tego materiału energetycznego.

Jak złożyć wniosek?

Polska Grupa Górnicza S.A. uruchomiła specjalną stronę internetową, poświęconą sprzedaży węgla, na której istnieje możliwość rejestracji. Można się tam również zapoznać z regulaminem programu sprzedaży oraz złożyć wniosek o zakup miału na potrzeby produkcji rolnej.

Jak zapewniają, wszystkie wymagane dokumenty, będzie można dostarczać drogą elektroniczną. Rozpatrywanie wniosków odbędzie się według kolejności nadejścia, następnie poddane weryfikacji, po czym uruchomiony zostanie proces sprzedaży.

Wniosek o zakup miału energetycznego złożysz poprzez stronę internetową PGG S.A.: https://www.pgg.pl/strefa-klienta

opr. Bernat Patrycja na pods. gov.pl/PAP

Fot. envato.elements

MRiRW proponuje, aby w 2023 r. obowiązywały następujące maksymalne sumy ubezpieczenia do 1 ha upraw rolnych (w nawiasach wysokość stawek 2022 r.):

• 26 300 zł – dla zbóż, (20 300 zł)
• 13 600 zł – dla kukurydzy, (11 400 zł)
• 13 400 zł – dla rzepaku i rzepiku, (12 700 zł)
• 48 000 zł – dla chmielu, (48 000 zł)
• 39 700 zł – dla tytoniu, (34 900 zł)
• 188 200 zł – dla warzyw gruntowych, (235 300 zł)  
• 130 900 zł – dla drzew i krzewów owocowych, (106 700 zł)
• 79 600 zł – dla truskawek, (60 200 zł)
• 39 100 zł – dla ziemniaków, (38 600 zł)
• 12 200 zł – dla buraków cukrowych, (10 000 zł)
• 16 500 zł – dla roślin strączkowych; (16 500 zł)

- W projekcie rozporządzenia określa się maksymalne sumy ubezpieczenia dla poszczególnych upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, mając na uwadze zapewnienie odpowiedniego poziomu ochrony ubezpieczeniowej upraw rolnych i zwierząt gospodarskich – czytamy w uzasadnieniu projektu.

Jak obliczono stawki?

Maksymalne sumy ubezpieczenia zostały wyliczone na podstawie danych przekazanych przez Główny Urząd Statystyczny za rok 2021 i pierwsze półrocze 2022 r. oraz danych przekazanych przez Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej za rok 2021 i prognoz na lata 2022-2023. Sumy ubezpieczenia w poszczególnych grupach lub gatunkach upraw rolnych stanowią iloczyn maksymalnych cen rynkowych w danej grupie lub gatunkach upraw oraz maksymalnego osiąganego w Polsce plonu w danej uprawie lub grupie upraw albo przeciętnej wartości rynkowej zwierzęcia.

Ubezpieczenia

Na ubezpieczenia przekazana jest spora kwota. Dlaczego zainteresowanie nimi jest tak małe?

Po co przepisy?

Przy zawieraniu umów ubezpieczenia upraw rolnych lub zwierząt gospodarskich, sumy ubezpieczenia, odrębnie dla każdej uprawy i każdego zwierzęcia gospodarskiego ustala producent rolny indywidualnie z zakładem ubezpieczeń w umowie ubezpieczenia, z tym że nie mogą one przekroczyć maksymalnych sum ubezpieczenia określonych w niniejszym projekcie rozporządzenia. Zatem wysokość sum ubezpieczenia jest ustalana w drodze negocjowania umowy ubezpieczenia pomiędzy producentem rolnym a zakładem ubezpieczeń. Określenie maksymalnych sum ubezpieczenia ma także na celu zapewnienie producentom rolnym odpowiedniej ochrony ubezpieczeniowej przed zawyżaniem przez zakłady ubezpieczeń wartości ubezpieczanego przedmiotu (uprawy rolnej lub zwierzęcia gospodarskiego), a tym samym zawyżaniem składek z tytułu ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich.

Ile pieniędzy z budżetu na ubezpieczenia?

W projekcie ustawy budżetowej na 2023 r. na ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich została zaplanowana łączna kwota 1,120 mld zł. W tym kwota 920 mln zł w części 32 – Rolnictwo, której dysponentem jest minister właściwy do spraw rolnictwa oraz 200 mln zł w ramach rezerwy celowej.

WK

Fot. envato.elements

1. Ustawę z dnia 7 października 2022 r. o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców,

2. Ustawę z dnia 7 października 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw.

Kto może zarobić na zerowym podatku VAT?

W drugiej z nich zawarto przepisy zezwalające na przedłużenie tarczy antyinflacyjnej, która polega na obniżeniu lub całkowitym zniesieniu podatku VAT na towary lub usługi. Według rządu tarcza antyinflacyjna ma pomóc w walce z inflacją i obniżyć wydatki obywateli na najważniejsze produkty, paliwo i media. Inflacja osiągnęła rekordowy poziom 17,2%. 

W nowelizacji ustawy o podatku od towarów i usług czytamy, że zmiany dotyczą m.in.:

• przedłużenia obowiązywania do dnia 31 grudnia 2022 r. obniżonych stawek podatkowych na określone towary (w tym spożywcze), energię elektryczną i cieplną oraz paliwa w wysokościach odpowiednio 0%, 5% oraz 8%; 

Obniżone stawki VAT. Czy w przyszłym roku też będą obowiązywać?

Obniżone stawki VAT będą obowiązywać do końca br. Warto przypomnieć, że tarczę antyinflacyjną zastosowano tuż po wybuchu wojny w Ukrainie i już raz, w sierpniu br. ją przedłużono o kolejne dwa miesiące. Zgodnie z tymi postanowieniami rząd zadecydował, że obniży lub zniesie podatek VAT na poniższe produkty:

• 0% VAT-u na podstawowe produkty spożywcze (obniżka z 5%);
• 0% VAT-u na nawozy (obniżka z 8%)
• 0% VAT na środki ochrony roślin (obniżka z 8%)
• 0% VAT-u na gaz ziemny (obniżka z 23%, a od 1 lutego 2022 r. z 8%);
• 5% VAT-u na energię elektryczną (obniżka z 23%);
• 5% VAT-u na ciepło systemowe (ogrzewanie z kaloryferów) (obniżka z 23%, a od 1 lutego 2022 r. z 8%);
• 8% VAT-u na paliwa silnikowe (obniżka z 23%).

Niewykluczone jest, że tarcza zostanie przedłużona również w przyszłym roku, ale o tym rząd zadecyduje w grudniu br., zapewne po ocenie sytuacji gospodarczej kraju. 

oprac. dkol na podst. Ustawa z dnia 7 października 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw topagrar.pl

fot. envato.elements

• w styczniu o 8,0% m/m,
• w lutym o 0,4% m/m,
• w marcu o 26,8%,
• w kwietniu o 5,8% m/m,
• w maju o 3,6% m/m,
• w czerwcu o 2,8% m/m,
• w lipcu o 1,3% m/m,
• a w sierpniu o 5,1% m/m.

Nawozy droższe średnio o 145,2%! 

Według danych GUS nawozy mineralne były w sierpniu 2022 r. średnio o 145,2% droższe niż rok wcześniej, podczas gdy w lipcu br. dynamika cen r/r wynosiła 139,1%, a np. w lutym br. – 85,0%. W największym stopniu w relacji rocznej (sierpień 2022 r. do sierpnia 2021 r.) wzrosły ceny nawozów azotowych – średnio o 187,9%, a więc niemal 3-krotnie.

Najbardziej drożejącym nawozem mineralnym w tym okresie były saletrzak i saletra amonowa w opakowaniach typu big bag, których ceny zwiększyły się ponad 3-krotnie. W mniejszym stopniu podrożały nawozy fosforowe, potasowe i wieloskładnikowe. Ceny soli potasowej wzrosły r/r o 132,3%, nawozów wieloskładnikowych analizowanych przez IERiGZ - PIB o 100,7%, a superfosfatów średnio o 95,7% r/r.

- Ceny zdecydowanej większości analizowanych nawozów mineralnych były w sierpniu 2022 r. na rekordowych poziomach w historii notowań. Zmiany cen nawozów mineralnych na krajowym rynku podążają za tendencjami obserwowanymi na rynku światowym, co wynika nie tylko z wysokiego poziomu importu i eksportu, ale też uzależnienia krajowej produkcji od importowanych surowców – napisał w odpowiedzi na interpelację posłanki Krystyny Skowrońskiej wiceminister rolnictwa Lech Kołakowski.

Prąd zdrożał trzykrotnie. Sadownicy będą sypać na przemysł zamiast uruchamiać komory

Indeks cen gazu ziemnego Banku Światowego wzrósł w​ ujęciu rocznym niemal 3,5-krotnie

Ale MRiRW zwraca uwagę, że od początku 2021 r. do kwietnia br. indeks cen nawozów Banku Światowego znajdował się w trendzie wzrostowym. Od maja indeks ten jednak systematycznie maleje, co może być zapowiedzią odwrócenia trendu wzrostowego i przekształcenia go w tendencję spadkową.

W sierpniu 2022 r. osiągnął on wartość około 210 pkt., wobec 213 pkt. Miesiąc wcześniej i był o ponad 60% wyższy niż rok wcześniej. Dla porównania indeks cen gazu ziemnego Banku Światowego wzrósł w ujęciu rocznym niemal 3,5-krotnie do zdecydowanie najwyższego poziomu w historii notowań.

- Ocenia się, że rozpoczęta 24 lutego br. rosyjska inwazja na Ukrainę nasiliła problem rosnących kosztów produkcji oraz niedostatecznej podaży nawozów mineralnych na globalnym rynku skutkującej dalszym wzrostem ich cen. Rosja oraz Białoruś należały dotychczas do największych światowych eksporterów nawozów oraz surowców wykorzystywanych do ich produkcji. W tym kontekście należy zwrócić uwagę, że w związku z wojną na Ukrainie od kilku miesięcy nawozy z Rosji i Białorusi praktycznie nie są do Polski importowane – napisał L. Kołakowski.

Skutki wojny. Czy działania rządu są wystarczające?

W celu wsparcia polskich rolników, którzy odczuli skutki wzrostu kosztów nawozów, spowodowanego obecnym kryzysem geopolitycznym i związanymi z nim sankcjami, rząd, opracował program pomocowy o wartości 836 mln euro, czyli 3,9 mld złotych przeznaczony na wsparcie sektora rolnego w kontekście inwazji Rosji na Ukrainę.

Producenci rolni, którzy złożyli wniosek o przyznanie płatności w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w 2022 r. mogli ubiegać się o pomoc na dofinansowanie zakupu nawozów mineralnych (w tym azotowych).

Natomiast, w celu zmniejszenia rosnących w ostatnim czasie kosztów produkcji rolnej przedłużono ochronę tarczy antykryzysowej poprzez m.in. obniżenie w okresie od dnia 1 lutego 2022 r. do dnia 31 października 2022 r. stawki podatku VAT do 0% na m.in.:

• paliwo,
• nawozy,
• środki ochrony roślin,
• ziemię ogrodniczą i inne środki wspomagające produkcję rolniczą.

WK

Fot. envato.elements

Dotyczy to takich działów jak:

• uprawy w szklarniach ogrzewanych powyżej 25m2;
• uprawy w szklarniach nieogrzewanych powyżej 25m2;
• uprawy w tunelach foliowych ogrzewanych powyżej 50m2;
• czy pasieki powyżej 80 rodzin.

800 ha upraw w potrzebie

600 tys. ton węgla ma trafić do produkcji szklarniowej i tunelowej

Jak kształtują się normy szacunkowe ?

W szklarniach ogrzewanych powyżej 25 m2 – 5,08 zł za 1m2.

W szklarniach nieogrzewanych powyżej 25 m2 – 3,12 za 1m2.

Uprawy w tunelach foliowych ogrzewanych powyżej 50 m2 – 6,23.

Pasieki powyżej 80 rodzin – 3,90/1 rodzina.

Wzrost normy dla ogrzewanej szklarni aż o 0,29 zł

Dla porównania przypomnijmy, że w listopadzie 2021 roku w opublikowanym rozporządzeniu Ministra Finansów kwoty wyglądały następująco:

• Szklarnie ogrzewane powyżej 25 m2 – 4,79 zł/m2. Jest to wzrost, aż o 0,29 zł;
• Szklarnie nieogrzewane powyżej 25 m2 – 2,94 zł/m2. Wzrost o 0,18 zł;
• Uprawy w tunelach ogrzewanych powyżej 50 m2 – 5,88 zł/m2. Wzrost o 0,35 zł;
• Pasieki powyżej 80 rodzin – 3,68 zł/1 rodzina. Wzrost o 0,22 zł.

Dnia 25 maja 2022 roku Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłosił w komunikacie dotyczącym wskaźnika cen towarowej produkcji rolniczej, że wskaźnik ten w 2021 roku w stosunku do roku 2020 wyniósł 106%, co daje wzrost cen o 6%. Dlatego też uwzględniając podany wskaźnik w projektowanym rozporządzeniu została określona wysokość norm szacunkowych dochodu obowiązujących w roku 2023.

isap.sejm.gov.pl

fot. envato.elements

Kto może ubiegać się o pomoc?

• Grupy producentów rolnych, uznane od 1 grudnia 2021 r. na podstawie ustawy z 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach. Grupy te muszą składać się z osób fizycznych, prowadzących działalność jako mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwo.
• Organizacje producentów, uznane na podstawie przepisów ustawy z 11 marca 2004 r. o organizacji niektórych rynków rolnych albo ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych.

Niedługo mija termin składania wniosków na „Tworzenie grup producentów i organizacji producentów”

Kto wsparcia nie otrzyma?

O wsparcie nie mogą ubiegać się producenci drobiu, wyrobów z mięsa drobiowego i jego podrobów oraz owoców i warzyw.

Ile wynosi wysokość wsparcia?

Przez okres pierwszych pięciu lat, pomoc realizowana będzie w formie rocznych płatności, następujących po dacie uznania grupy producentów rolnych lub organizacji producentów.

Wysokość wsparcia wynosi:

• w pierwszym roku – 10 proc. przychodów netto;
• w drugim roku – 9 proc.;
• w trzecim roku – 8 proc.;
• w czwartym roku – 7 proc.;
• w piątym roku – 6 proc.

Maksymalny limit przyznawanych środków finansowych to 100 tys. euro w każdym roku pięcioletniego okresu.

Wnioski zostaną poddane ocenie punktowej. Suma uzyskanych punktów będzie decydowała o kolejności przysługiwania pomocy. Minimum punktów, które upoważnia do ubiegania się o wsparcie, wynosi 3.

Formularz wniosku wraz z załącznikami i instrukcją znajduję się tutaj: otwórz.

Dokumenty należy składać osobiście lub przez upoważnioną osobę w regionalnym oddziale Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, lub przesłać je przesyłką rejestrowaną nadaną w placówce Poczty Polskiej, a także w formie dokumentu elektronicznego za pośrednictwem platformy e-PUAP.

Źródło: gov.pl

Fot: envato.elements

W skład działań wchodzi:

• podnoszenie poziomu wiedzy z zakresu pszczelarstwa;
• wspieranie i modernizacja gospodarstw pasiecznych;
• wsparcie w walce z warrozą za pomocą produktów leczniczych;
• ułatwienie prowadzenia gospodarki wędrownej;
• pomoc w zakresie odbudowy i poprawy wartości użytkowej pszczół;
• wsparcie naukowo-badawcze;
• wspieranie badania jakości handlowej miody, a także identyfikacja miodów odmianowych.

Do kogo skierowana jest pomoc w sektorze pszczelarskim? 

- organizacje pszczelarskie działające w imieniu pszczelarzy;

- pszczelarze indywidualni;

- jednostki doradztwa rolniczego;

- placówki naukowo-badawcze.

Pierwszy w Polsce Bank Pszczeli. Na jakiej zasadzie to funkcjonuje?

Jakie są warunki ubiegania się o wsparcie w programie „Interwencje w sektorze pszczelarskim”

Najważniejszym warunkiem, który trzeba spełnić, aby ubiegać się o wsparcie, jest posiadanie wpisu do Ewidencji Producentów (EP) przez każdego pszczelarza. Również wtedy, gdy reprezentowany jest przez organizację.

Numer EP można otrzymać poprzez wystąpienie do kierownika biura powiatowego ARiMR.

Istotnym warunkiem pozwalającym na ubieganie się o wsparcie jest posiadanie wpisu do Ewidencji Producentów (EP) przez każdego pszczelarza ubiegającego się o pomoc – również, gdy reprezentuje go jakaś organizacja. O nadanie numeru w EP można wystąpić do kierownika biura powiatowego ARiMR.

Wzór wniosku o wpis do Ewidencji Producentów. - otwórz

Nabory wniosków o przyznanie pomocy będą prowadzone wyłącznie drogą elektroniczną.

Źródło: gov.pl
Fot: envato.elements

- Zapewnienie dostaw żywności tej zimy będzie równie strategiczne, jak ogrzanie czy oświetlenie naszych domów. W tych nadzwyczajnych okoliczności, z wojną w Europie i traktowaniem przez Rosję dostaw żywności i energii jak broni, niezbędna jest skuteczna, wspólna i zjednoczona reakcja Europy w celu zabezpieczenia potrzeb kluczowych sektorów Unii Europejskiej i jej obywateli, przy jednoczesnym zachowaniu dobrze funkcjonującego jednolitego rynku - podkreśliła przewodnicząca Copa Christiane Lambert.

Długa lista zagrożeń i skoordynowane działania

Copa-Cogeca zwraca uwagę, że lista zagrożeń jest bardzo długa. Komisja Europejska w związku ze zbliżającą się zimą przygotowuje bowiem szereg rozwiązań, których celem jest ograniczenie zużycia energii.

I tak, zgodnie z decyzją Unii Europejskiej, państwa członkowskie mają podjąć skoordynowane działania zmniejszające zapotrzebowanie na gaz o 15% między 1 sierpnia 2022 r. a 31 marca 2023 r. Ogólnym celem UE jest także zmniejszenia zużycia energii elektrycznej o 10% a obowiązkowym celem jest zmniejszenia o 5% zużycia energii elektrycznej w godzinach szczytu. Państwa członkowskie będą mogły swobodnie wybrać odpowiednie środki aby osiągnąć powyższe cele.

Niezbędne jest priorytetowe traktowanie sadowników i całego łańcucha dostaw produktów rolno-spożywczych

Copa-Cogeca rozumie potrzebę działań związanych z kryzysem energetycznym, ale jednocześnie uważa, że niezbędne jest priorytetowe traktowanie sadowników i całego łańcucha dostaw produktów rolno-spożywczych. Potrzebna jest także określenie pułapu cen gazu oraz dywersyfikacja dostaw energii z odnawialnych źródeł energii.

- Apelujemy o konkretne, natychmiastowe, krótko i średniookresowe rozwiązania na szczeblu UE dla rolnictwa, w tym interwencji finansowych w celu zapewnienia płynności, tak aby zapewnić niezakłócone dostawy żywności i energii przez całą zimę i dłużej - dodał przewodniczący Cogeca Ramon Armengol.

Nawozy dostępne i przystępne cenowo

Copa-Cogeca z zadowoleniem przyjęła niedawne deklaracje komisarza Janusza Wojciechowskiego w sprawie nowej strategii dotyczącej nawozów. Zdaniem sadowników, nawozy muszą być dostępne i przystępne cenowo, aby ci mogli zagwarantować wystarczającą produkcję żywności. Kluczowe jest zawieszenie importowych barier taryfowych dla mieszanin mocznika i azotanu amonu importowanego z Trynidadu i Tobago oraz USA wraz z zawieszeniem konwencjonalnych ceł tak długo, jak istnieje ryzyko niedoborów na rynku europejskim. Aby poprawić przejrzystość rynku należy także stworzyć  obserwatorium rynku nawozów w celu poprawy dostępu do informacji o dostępności i cenach nawozów.

wk

fot. envato-elements

Dofinansowanie "Zielonej energii", co będzie można kupić?

Wprowadzono do działania Modernizacji gospodarstw rolnych obszar F, który jest działaniem nowym w PROW, dotyczy zielonej energii. Z dofinansowania można kupić instalacje produkujące energię z promieniowania słonecznego o zainstalowanej mocy elektrycznej do 50 kW wraz z magazynami energii i systemami inteligentnego zarządzania energią oraz pompą ciepła W koszty można wliczyć montaż i koszty przygotowania dokumentacji technicznej. Na wsparcie mogą liczyć rolnicy, którzy prowadzą aktywnie gospodarstwo. Wsparcie nie może przekroczyć 150 tys. zł. Rolnicy odzyskają 60 proc. kosztów kwalifikowalnych operacji w przypadku młodych rolników i inwestycji zbiorowych albo 50 proc. kosztów kwalifikowalnych w przypadku pozostałych operacji i nie mniej niż 30 proc. kosztów kwalifikowalnych.

- Wyprodukowana energia z promieniowania słonecznego będzie zużywana do obsługi urządzeń występujących w gospodarstwie rolnym, np. system oświetlenia, czy wentylacji. Pozwoli to uniezależnić budynki gospodarcze od dostaw tradycyjnie wytwarzanej energii.

Czytaj także: 600 tys. ton węgla ma trafić do produkcji szklarniowej i tunelowej

Modernizacja gospodarstw rolnych w obszarze A-D

Główną zmianą w tym działaniu będzie podniesienie kwoty pomocy m.in. z 900 tys. zł do 1 mln zł, z 500 tys. zł do 600 tys. zł i z 200 tys. zł do 250 tys. zł. Podniesienie kwoty pomocy pozwoli beneficjentom na realizację zaplanowanych inwestycji związanych z rozwojem gospodarstwa, bez konieczności modyfikacji planów i ograniczania zakresu operacji.

Zbiorniki rejetncyjne i zalesienia

Resort rolnictwa wymienia, że z kolei w operacji „Inwestycje mające na celu ochronę wód przed zanieczyszczeniem azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych” są planowane zmiany w zakresie wprowadzenia standardowych stawek jednostkowych, jako formy pomocy oraz podniesienia kwoty pomocy ze 100 do 150 tys. zł. Ponadto planowane są zmiany w operacji „Zarządzanie zasobami wodnymi”, gdyż do naboru będą mogły przystępować gminy m.in. podczas realizacji inwestycji dotyczących budowy lub przebudowy zbiorników retencyjnych (maksymalna pomoc 500 tys. zł). Maksymalna kwota udzielonej pomocy na operacje realizowane przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie nie może przekroczyć 10 mln zł.

Z kolei w działaniu „Inwestycje zapobiegające zniszczeniu potencjału produkcji rolnej” resort przewiduje wysokości standardowych stawek jednostkowych za wykonanie ogrodzenia, a w w poddziałaniu 8.1 „Zalesianie i tworzenie terenów zalesionych” będą wyższe stawki za premię zalesieniową.

Nowy pakiet dla rolnictwa ekologicznego - podwyższenie stawek

MRiRW wymienia, że w działaniu M11 „Rolnictwo ekologiczne” nastąpią zmiany w zakresie wprowadzenia nowego pakietu, podwyższenia stawek płatności, wprowadzenia mechanizmu degresywności płatności ekologicznych oraz dostosowania elementów bazowych (baseline) do obowiązujących przepisów

dkol na podst. gov.pl

Fot. Envato elements

Wybuch wojny znacząco zmienił perspektywy gospodarki

W projekcie czytamy, że ustawa budżetowa na 2023 r. została przygotowana z uwzględnieniem aktualnej sytuacji makroekonomicznej pozostającej w cieniu agresji Rosji na Ukrainę. Wybuch wojny znacząco zmienił perspektywy gospodarki w bieżącym i kolejnym roku. Wzrost niepewności, zaburzenia w handlu i na rynkach finansowych oraz globalny wzrost cen spowodował, że prognozowane tempo wzrostu w roku bieżącym i kolejnym będą niższe, pomimo dobrych wyników polskiej gospodarki w I kwartale br. Według prognoz służących do opracowania projektu ustawy budżetowej realny PKB w 2022 r. zwiększy się o 4,6%, a w 2023 r. tempo jego wzrostu wyniesie 1,7%.

Po stronie wydatkowej budżetu państwa na rok 2023 zabezpieczono niezbędne środki na kontynuację dotychczasowych, priorytetowych działań, jak również na realizację nowych w odpowiedzi na zaistniałą sytuację geopolityczną i makroekonomiczną.

Czytaj także: Wsparcie finansowe dla producentów zużywających największe ilości gazu i energii elektrycznej

Budżet państwa na rok 2023 uwzględnia m.in.:

• zwiększenie finansowania potrzeb obronnych Rzeczypospolitej Polskiej z 2,2% PKB do 3% PKB;
• środki na kluczowe programy społeczne z zakresu wspierania rodziny takie jak Program "Rodzina 500+", realizację świadczenia "Dobry Start" oraz rodzinnego kapitału opiekuńczego (RKO);
• wzrost nakładów na finansowanie ochrony zdrowia;
• waloryzację świadczeń emerytalno-rentowych od 1 marca 2023 r. wskaźnikiem waloryzacji na poziomie 113,8%;
• wzrost wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej na poziomie 7,8%;
• wzrost wynagrodzeń dla nauczycieli na poziomie 7,8%,

Prognozowany deficyt budżetu państwa w 2023 r. wyniesie nie więcej niż 68 mld zł.

Jakie pieniądzie i na co przeznaczą w przyszłym roku na rolnictwo?

W przesłanych przez rząd do Sejmu dokumentów wynika, że w części 32 budżetu "Rolnictwo" przewiduje się wydatki rzędu 2,42 mld zł. W tym m.in. na:

• postęp biologiczny w produkcji roślinnej 13,3 mln zł.;
• ochronę roślin 15 mln zł.;
• rolnictwo ekologiczne 3,5 mln zł.;
• postęp biologiczny w produkcji w zwierzęcej 80 mln zł.;
• dopłaty do ubezpieczenia upraw i zwierząt 920 mln zł.,

W części 33 "Rozwój wsi" wydatki wyniosą 4,8 mld zł, w tym na:

• Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa 4,4 mld zł.;
• doradztwo rolnicze 340 mln zł.      

A w części 35 "Rynki rolne" wydatki wyniosą ponad 61 mln zł. (m.in. IJHARS).

Dotacja na Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wyniesie nieco ponad 20 mld zł. Dla porównania przyszłoroczna dotacja na ZUS to, aż 119 mld zł.

Co w rezerwach celowych? Ile na dopłaty do paliwa?

Rząd część wydatków tradycyjnie zapisał w rezerwach celowych.

• dopłaty na paliwo rolnicze 1,340 mld zł.;
• zwalczanie chorób zakaźnych oraz wypłatę wynagrodzeń wyznaczonych lekarzy weterynarii 548 mln zł.;
• ubezpieczenia upraw i zwierząt gospodarskich 200 mln zł.;
• środki na spółek wodnych 40 mln zł.;
• zwrot części wydatków w ramach funduszu sołeckiego 152 mln zł.;
• Fundusz Gwarancji w Rolnictwie 1 mld zł.,

W planie finansowym ARiMR przewidziano następujące działania i wydatki:

• dopłaty ma materiału siewnego 70 mln zł.;
• pomoc dla producentów świń na bioasekurację 31 mln zł.;
• pomoc dla hodowców w związku z zakazem utrzymywania świń 6,3 mln zł.;
• pomoc na sfinansowanie nieuregulowanych zobowiązań cywilnoprawnych 140 mln zł.;
• pomoc dla pszczelarzy 35 mln zł.;
• pomoc dla KGW 70 mln zł.,

Rząd szacuje, że wpływy z zagospodarowani mienia Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa wyniosą ponad 2 mld zł, z czego:

• ze sprzedaży 1,2 mld zł.;
• z odpłatnego korzystania 790 mln zł.

wk

Fot. envato.elements

Za jakie szkody należy się odszkodowanie?

W obecnym stanie prawnie brakuje regulacji umożliwiających wypłaty rekompensat za straty spowodowane przez ptaki pozostające pod ochroną. Aktualnie normy prawne obciążające Skarb Państwa lub dzierżawcę bądź zarządcę obwodu łowieckiego w zakresie odszkodowań za szkody wyrządzone przez następujące zwierzęta będące pod ochroną:

• żubrów;
• wilków;
• rysi;
• niedźwiedzi;
• bobrów;
• dzików;
• łosi;
• jeleni;
• danieli i saren.

120 tysiecy ptaków

Autorzy ustawy zwrócili także uwagę, że dzikie ptactwo wyrządza ogromne szkody nie tylko na polach, ale stanowi ogromny problem dla hodowców ryb. Co roku przylatuje bowiem do Polski około 60 tysięcy kormoranów, które zakładają tu gniazda, a w każdym w nich wykluwają się średnio dwa pisklęta. To oznacza, że pod koniec sezonu lęgowego czyli około lipca mamy w Polsce około 120 tysięcy ptaków, które tu żerują. Każdy z nich zje około 400 gramów ryb, bo żywi się tylko rybami – również tymi cennymi – jak węgorz, sandacz, szczupak czy lin.

Instytut Rybactwa Śródlądowego wyliczył, że kormorany żerujące na jeziorach północno-wschodniej Polski zjadają łącznie co roku blisko 1,2 tys. ton ryb. Na kormorany przypada ok. 80 proc. ryb zjadanych przez wszystkie zwierzęta drapieżne. To więcej niż odławiają na tym terenie zawodowi rybacy (ok. 1 tys. ton).

Wartość odszkodowań wyniesie ok. 70-100 milionów zł

- Mając na uwadze, ciężką pracę rolników, którzy utrzymują bezpieczeństwo żywnościowe w kraju, zasadne jest wprowadzenie regulacji, umożliwiającej wypłaty rekompensaty za szkody powodowane przez ptactwo prawnie chronione, tak aby rolnik nie ponosił kosztów utrzymania zwierząt dziko żyjących, żerujących na jego uprawach i stawach hodowlanych – czytamy w uzasadnieniu projektu.

Biorąc pod uwagę ilość i jakość strat, które powodują corocznie kormorany, żurawie, dzikie gęsi, łabędzie oraz krukowate w projekcie założono, że wartość odszkodowań wyniesie ok. 70-100 milionów zł.

- My nie chcemy ingerować w populację ptaków chronionych. My nie chcemy, ani ich płoszyć, ani zabijać. Tylko rolnicy domagają się jednej rzeczy, jeżeli Skarb Państwa płaci odszkodowania za zwierzęta chronione, to niech zapłaci także za ptaki - mówił poseł sprawozdawca Zbigniew Ziejewski z PSL, który przytoczył szereg opinii samorządu rolniczego popierającego takie rozwiązanie. 

Ministertswo klimatu i środowiska krytykuje

Ministerstwo klimatu i środowiska skrytykowało projekt wskazując na niespójności terminologiczne oraz metodyki szacowania strat. Ale wiceminister M. Golińska zadeklarował współpracę przy projekcie. Podobnie resort rolnictwa– Co do zasady uważam, że ta debata i dyskusja, która miałaby na celu wypracowanie konkretnych rozwiązań obliczania strat rolników, ale także hodowców śródlądowych rybnych jest nam niezmiernie potrzebna i jest zasadnicza – powiedział wiceminister rolnictwa Krzysztof Ciecióra.

Ostatecznie połączone komisje rolnictwa i ochrony środowiska zakończyły pierwsze czytanie ustawy. Odrzucono pomysł powołania podkomisji a prace nad ustawą będą kontynuowane po przygotowaniu przez rząd poprawek do projektu poselskiego.

wk

fot. envato.elements

• Ile wynosi maksymalna wysokosć środków na jednolitą płatność obszarową?

Maksymalna wysokość środków finansowych przeznaczonych na jednolitą płatność obszarową za 2022 r. wynosi 1 549 794 tys. euro. Kwota przyjęta do obliczenia stawki tej płatności została pomniejszona o 33 913 tys. euro (do 1 515 881 tys. euro), w celu zapewnienia odpowiedniego poziomu finansowania w ramach płatności dla młodego rolnika.

Kurs wymiany z dnia 30 września 2022 r. nie odbiega znacząco od kursu średniego z września 2022 r. (ok. +2,25%), w związku z czym uznano, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające wybór kursu średniego.

Uwzględniając powierzchnię obszaru zatwierdzonego do przyznania jednolitej płatności obszarowej za 2022 r., która zgodnie z danymi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) wynosi 14 187 647,01 ha, stawka tej płatności za 2022 r. wyniesie 518,01 zł. Zgodnie z informacjami ARiMR, przekazane dane uwzględniają odpowiednią tolerancję w celu wyeliminowania ryzyka wystąpienia zjawiska przekroczenia limitu płatności (np. w sytuacji pojawienia się wymagalnych roszczeń tych beneficjentów, którym ARiMR odmówiła przyznania płatności, zaś sądy im te płatności przyznały).

• Zazielenienie

W przypadku stawki za zazielenienie maksymalna wysokość środków finansowych przeznaczonych na tą płatność wynosi 1 017 370 tys. euro. W kampanii roku 2022 powierzchnia zakwalifikowana do płatności wynosi 14 187 647,01 ha. Uwzględniając tą powierzchnię stawka płatności za zazielenienie za 2022 r. wyniesie 347,66 zł.

• Płatność dodatkowa 2022

Maksymalna wysokość środków finansowych przeznaczonych na płatność dodatkową za 2022 r. wynosi 281 472 tys. euro. Uwzględniając powierzchnię obszaru zatwierdzonego do płatności dodatkowej za 2022 r., która zgodnie z danymi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) wynosi 6 957 311,12 ha, stawka tej płatności za 2022 r. wyniesie 196,14 zł.

• Młody rolnik

Całkowita kwota przeznaczona na realizację płatności dla młodego rolnika za 2022 r., wynosi 67 825 tys. euro. Zgodnie z danymi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR), powierzchnia obszaru zatwierdzonego do płatności dla młodego rolnika za 2022 r. wynosi – 911 107,51  ha. Uwzględniając tę powierzchnię oraz maksymalną pulę środków, która może zostać przeznaczona na realizację płatności dla młodego rolnika, stawka tej płatności za 2022 r. wyniesie 360,91 zł.

• Płatność do upraw - ile do truskawek?

Roczny pułap krajowy na płatności związane z produkcją za 2022 r. wynosi 508 685 tys. euro. Zgodnie z notyfikacją przekazaną do Komisji Europejskiej w sierpniu 2022 r., z kwoty 508 685 000 euro na płatności związane do powierzchni upraw zwierząt za 2022 r. przeznaczono 172 844 302 euro. Wysokość stawek płatności związanych do powierzchni upraw za 2022 r. została obliczona z uwzględnieniem ustalonych dla poszczególnych płatności pułapów finansowych (kwoty notyfikowane Komisji Europejskiej w sierpniu 2022 r.) oraz danych przekazanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) dotyczących powierzchni obszaru zatwierdzonego do poszczególnych płatności.

tabela nr1

FOTO: wk

W efekcie stawka płatności związanych do powierzchni upraw za 2022 r. będą wynosić w przypadku płatności do:

• roślin strączkowych na ziarno – 673,50 zł na hektar
• roślin pastewnych – 515,26 zł na hektar
• ziemniaków skrobiowych – 1761,46 zł na hektar
• buraków cukrowych – 1806,58 zł;
• pomidorów – 3601,68 zł na hektar
• chmielu – 2257,46 zł na hektar
• truskawek – 1575,39 zł na hektar
• lnu – 748,91 zł na hektar
• konopi włóknistych – 274,82 zł na hektar

​Dopłaty do tytoniu

Zgodnie z decyzją wykonawczą Komisji Europejskiej z lipca 2013 r. zatwierdzającą przyznanie przejściowego wsparcia krajowego w Polsce za rok 2013, kwota zatwierdzona na wsparcie w sektorze tytoniu wyniosła 48,126 mln euro (w tym 30,825 mln euro na tytoń grupy I oraz 17,301 mln euro na tytoń z gr. II-IV). Maksymalna wysokość środków finansowych przeznaczonych na płatności niezwiązane z produkcją w sektorze tytoniu za 2022 r., obliczona z uwzględnieniem powyższych danych, wynosi:

• dla tytoniu jasnego z grupy odmian Virginia – 15 412 500 euro (50%*30,825 mln euro);
• dla tytoniu jasnego odmian typu Burley, tytoniu ciemnego suszonego powietrzem oraz tytoniu ciemnego suszonego powietrzem z możliwością dosuszenia i wędzenia – 8 650 500 euro (50%*17,301 mln euro).

Łącznie na płatność niezwiązaną do tytoniu w 2022 r. można przeznaczyć kwotę

24 063 000 euro.

Zgodnie z danymi przekazanymi przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) ilość referencyjna objęta wsparciem wynosi: 

• 22 043 713 kg – w przypadku tytoniu jasnego z grupy odmian Virginia, oraz
• 17 132 596 kg – tytoniu jasnego odmian typu Burley, tytoniu ciemnego suszonego powietrzem oraz tytoniu ciemnego suszonego powietrzem z możliwością dosuszenia i wędzenia.

Płatność uzupełniająca

Zgodnie z notyfikacją przekazaną do Komisji Europejskiej w marcu 2022 r., na realizację uzupełniającej płatności podstawowej za 2022 r. Polska przeznaczy 400 mln zł. Uwzględniając powierzchnię obszaru zatwierdzonego do przyznania uzupełniającej płatności podstawowej za 2022 r., która zgodnie z danymi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) wynosi 9 730 206,75 ha, stawka tej płatności za 2022 r. wyniesie 41,10 zł/ha.

Kiedy wypłata zostaną wypłacane zaliczki?

Zgodnie z unijnymi przepisami płatności bezpośrednie wypłaca się w okresie od dnia 1 grudnia roku złożenia wniosku do dnia 30 czerwca następnego roku kalendarzowego. W drodze odstępstwa rozpoczęcie wypłat płatności może nastąpić w terminie wcześniejszym, czyli od dnia 16 października roku złożenia wniosku, w formie zaliczek. Ponieważ w 2022 r. dzień 16 października przypada w niedzielę, wypłata zaliczek najwcześniej może rozpocząć się w dniu 17 października.

wk.

Fot. envato.elements

• służące działalności leśnej lub rybackiej,
• położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej,
• zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej.

Jak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 6 lutego 2021 r., sygn. akt: I SA/Kr 121/21, warunkami zastosowania zwolnienia budynków na podstawie tego przepisu jest łączne spełnienie następujących przesłanek:

• budynek ma charakter gospodarczy;
• jest położony na gruntach gospodarstw rolnych;
• służy wyłącznie działalności rolniczej.

W przypadku należącego do Pana budynku spełnione są dwa spośród trzech wymienionych wyżej warunków.

Budynek służy bowiem wyłącznie działalności rolniczej, do której zalicza się m.in. sadownictwo. Jest też budynkiem gospodarczym.

Stosownie do § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2020 r. w sprawie warunków technicznych, budynek gospodarczy to bowiem budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych.

Nie jest natomiast spełniony wymóg położenia na gruntach gospodarstwa rolnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 11 lipca 2018 r., sygn. akt: I SA/Gd 479/18 orzekł, że budynki korzystające ze zwolnienia z podatku od nieruchomości muszą być położone na gruntach rolnych sklasyfikowanych w ewidencji gruntów jako grunty stanowiące gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 Ustawy z 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym.

Gospodarstwo stanowią grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy. Sam sposób faktycznego wykorzystania budynku położonego na terenie nienależącym do gospodarstwa rolnego nie może mieć decydującego znaczenia dla skorzystania przez podatnika ze zwolnienia.

Dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości decydujące znaczenie mają dane zawarte w aktualnej ewidencji gruntów, co wynika z art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Dlatego też w postępowaniu podatkowym nie prowadzi się postępowania dowodowego w celu wykazania, że uwidoczniona w ewidencji klasyfikacja powinna być inna. Dane te są wiążące dla organów podatkowych, a wypis z ewidencji ma moc dokumentu urzędowego, o którym mowa w przepisach art. 194 Ordynacji podatkowej.

fot. envato.elements

- Ministerstwo rolnictwa nie planuje po wejściu w życie przepisów rozporządzenia 2019/1009 uchylenia przepisów ustawy o nawozach i nawożenia dotyczących dopuszczania do obrotu nawozów i środków wspomagających uprawę roślin – powiedział wiceminister Lech Kołakowski, który podkreślił, że do wyboru producentów będzie należała decyzja czy będą korzystać z przepisów unijnego rozporządzenia czy przepisów krajowych.

Co może PIORIN?

Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa sprawuje nadzór nad wprowadzaniem do obrotu nawozów i środków wspomagających uprawę roślin.  

W ramach sprawowanego nadzoru, organy Inspekcji oraz upoważnieni pracownicy Inspekcji są uprawnieni do:

• wstępu na grunty;
• dokonywania inwentaryzacji nawozów i środków wspomagających uprawę roślin,
• przeprowadzania kontroli,
• wstępu do obiektów, w których są przechowywane nawozy lub środki wspomagające uprawę roślin;
• nieodpłatnego pobierania do badań próbek nawozów i środków wspomagających uprawę roślin.

Kontrole polegające na sprawdzeniu podmiotów stosujących i przechowujących nawozy, środki wspomagające uprawę roślin i produkty nawozowe UE są przeprowadzane na podstawie analizy ryzyka albo na wniosek zainteresowanych podmiotów. Podmioty podlegające nadzorowi, ponoszą opłaty za wykonywanie przez Inspekcję czynności kontrolnych i przeprowadzanie badań laboratoryjnych, jeżeli w ich wyniku stwierdzono, że nawozy albo środki wspomagające uprawę roślin nie spełniają wymagań jakościowych określonych w przepisach

Bio-produkty mikrobiologiczne

W projektowanej ustawie przedstawiono nowe brzmienie definicji krajowych nawozów i środków wspomagających uprawę roślin w celu jednoznacznego odróżnienia produktów tej samej kategorii, ale objętych ustawodawstwem harmonizacyjnym. Dodano również nową kategorię produktów, które będą mogły być wprowadzane do obrotu, tj. nawozowe produkty mikrobiologiczne. Produkty te zawierają określone mikroorganizmy i stymulują naturalne procesy odżywiania roślin. Ich działanie uzupełnia działanie nawozów w celu optymalizacji skuteczności tych nawozów i ograniczenia ilości używanych składników pokarmowych.

- Wprowadzenie tej kategorii produktów jest szczególnie istotne w trudnej sytuacji na rynku nawozów. W związku z wysokimi cenami nawozów mineralnych oraz problemami z ich dostępnością rolnicy powinni korzystać z dostępnej alternatywy wobec zakupu nawozów mineralnych. Jedną z nich może być stosowanie nawozowych produktów mikrobiologicznych, które mogą ograniczyć wielkość stosowanych dawek nawozów przez zwiększenie przyswajalności składników pokarmowych w glebie – czytamy w uzasadnieniu projektu.

Będzie dodatkowy rejestr

Nawozowe produkty mikrobiologiczne nie będą podlegały obowiązkowi uzyskania pozwolenia na wprowadzanie do obrotu. Z tego względu produkty te nie będą mogły być zamieszczone w wykazie prowadzonym przez MRiRW. Dlatego też do projektu ustawy wprowadzono przepisy nakładające na ministra rolnictwa obowiązek prowadzenia dodatkowego wykazu nawozowych produktów mikrobiologicznych, który będzie ułatwiał rolnikom wybór i korzystanie z tych produktów. Wykaz ten będzie miał charakter wyłącznie informacyjny.

System kar

W projektowanej ustawie zaproponowano, że dotychczasowe opłaty sankcyjne i kary grzywny dotyczące wprowadzania do obrotu oraz kontroli jakości nawozów i środków wspomagających uprawę roślin zostały zastąpione systemem kar pieniężnych nakładanych przez organy nadzoru rynku w formie decyzji administracyjnych. Kary za naruszenie przepisów w zakresie stosowania, przechowywania i przewozu nawozów i środków wspomagających uprawę roślin zostały utrzymane w dotychczasowym brzmieniu. Wysokość kar została podwyższona i dostosowana do obecnej sytuacji na rynku produktów nawozowych.

wk

fot.

Jaki jest cel interwencji ?

Celem interwencji jest wspieranie dobrowolnych zobowiązań rolników, którzy podejmują się utrzymać lub przejść na praktyki i metody rolnictwa ekologicznego. Wsparciem w ramach interwencji objęte są powierzchnie w ramach różnych grup upraw:

• rolnicze;
• warzywne;
• zielarskie;
• sadownicze podstawowe;
• jagodowe;
• sadownicze ekstensywne;
• paszowe oraz TUZ, prowadzone zgodnie z zasadami rolnictwa ekologicznego.

Ponadto, małe gospodarstwa z uprawami ekologicznymi o powierzchni UR nie większej niż 10 ha mogą otrzymać wsparcie w ramach interwencji na uproszczonych zasadach - płatność do hektara w jednakowej wysokości niezależnie od grupy upraw.

Zobowiązania w ramach interwencji - rolnictwo ekologiczne obejmują okres 5 lat. Płatności ekologiczne w okresie konwersji, w ramach 5-letniego zobowiązania, przysługują nie dłużej niż przez okres pierwszych 3 lat realizacji zobowiązania obejmującego przez te 3 lata uprawy w okresie konwersji, z tym że jeżeli dany rolnik do danego gruntu otrzymał płatności ekologiczne w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich do takiego gruntu przysługują płatności ekologiczne wg stawek określonych dla okresu po konwersji.

Sadownik musi mieć plan

Jednym z wymogów w ramach interwencji jest obowiązek posiadania, przygotowanego przy udziale doradcy rolnośrodowiskowego, planu działalności ekologicznej (analogicznie, jak dla działania PROW oraz działania PROW 2014-2020). Zadaniem doradcy rolnośrodowiskowego będzie również informowanie beneficjentów oraz udzielanie porad mających na celu jak najlepsze i najefektywniejsze wdrożenie interwencji w indywidualnym gospodarstwie.

Forma i wysokość wsparcia

Sadownikom, którzy spełniają wymogi bycia rolnikiem ekologicznym przysługują płatności roczne przyznawane do hektara powierzchni upraw prowadzonych metodami ekologicznymi. Szacowane stawki płatności do grup upraw będą wynosić w przypadku:

• upraw rolniczych: 1 697 zł/ha - w okresie konwersji; 1 571 zł/ha - po okresie konwersji,
• upraw warzywnych: 3 021 zł/ha - w okresie konwersji; 2 391 zł/ha - po okresie konwersji,
• Upraw zielarskich: 1 856 zł/ha - w okresie konwersji/po okresie konwersji
• podstawowych upraw sadowniczych: 3 105 zł/ha - w okresie konwersji; 1 961 zł/ha - po okresie konwersji,
• upraw jagodowych: 2 495 zł/ha – w okresie konwersji; 2 213 zł/ha - po okresie konwersji,
• ekstensywnych upraw sadowniczych: 1 326 zł/ha - w okresie konwersji/po okresie konwersji,
• upraw paszowych na gruntach ornych: 1 638 zł/ha - w okresie konwersji; 1 504 zł/ha - po okresie konwersji,
• trwałych użytków zielonych: 1 043 zł/ha - w okresie konwersji/po okresie konwersji,

Inne płatności niż do grup upraw:

• małych gospodarstw z uprawami ekologicznymi - 1 640 zł/ha
• premii za zrównoważoną produkcję roślinno-zwierzęcą - 573 zł/ha.

- Stawki płatności zostały zróżnicowane ze względu na grupy upraw - różniące się od siebie kierunki produkcji charakteryzują się odmienną wysokością i rodzajem ponoszonych kosztów oraz utraconych korzyści. Przy przechodzeniu na produkcję ekologiczną spadek dochodów jest wyższy, co wynika przede wszystkim z wyższego ryzyka spadku plonów i jednoczesnego braku możliwości sprzedaży wytworzonych produktów jako produkty ekologiczne – napisano w Planie Strategicznym WPR.

Z kolei małe gospodarstwa z uprawami ekologicznymi do 10 ha UR, zamiast płatności zróżnicowanych ze względu na grupę upraw i ich status mogą otrzymać płatność ekologiczną w jednakowej wysokości do każdego hektara UR (niezależnie od grupy upraw).

Degresywność płatności

Płatność ekologiczna jest przyznawana w wysokości:

• 100% stawki podstawowej – za powierzchnię od 0,10 ha do 50 ha;
• 75% stawki podstawowej – za powierzchnię powyżej 50 ha do 100 ha;
• 60% stawki podstawowej – za powierzchnię powyżej 100 ha.

Zdaniem autorów PS WPR większe gospodarstwa korzystają z efektu skali, co ze względu na ponoszenie niższych kosztów jednostkowych produkcji przekłada się na tworzenie przewagi konkurencyjnej dla takich gospodarstw. Natomiast w gospodarstwach małych i średnich efekt ten nie występuje, ponieważ ponoszą one wyższe jednostkowe koszty produkcji.

wk

• upraw – zbóż;
• kukurydzy;
• rzepaku;
• rzepiku;
• chmielu;
• tytoniu;
• warzyw gruntowych;
• drzew i krzewów owocowych;
• truskawek;
• ziemniaków;
• buraków cukrowych lub roślin strączkowych

m.in. od suszy. W roku bieżącym jest stosowana jest 65 % dopłata z budżetu państwa do składek ubezpieczeń należnych od producentów rolnych z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia upraw rolnych.

Niewielka część z tej kwoty ubezpiecza uprawę od suszy..

W celu umożliwienia wszystkim zainteresowanym rolnikom zawarcia umowy ubezpieczenia z dotacją z budżetu państwa z wybranym zakładem ubezpieczeń, który oferuje najkorzystniejszy zakres ubezpieczeń, na dopłaty do ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich na 2022 r. w budżecie zaplanowane zostały środki w wysokości 1.563.057 tys. zł.

Niestety niewielka część z tej kwoty idzie na ubezpieczenie od suszy. Wg danych Polskiej Izby Ubezpieczeń, w 2021 r. w skali całego kraju zostało zawartych 837 umów ubezpieczenia od ryzyka wystąpienia szkód spowodowanych przez suszę obejmujących ubezpieczeniem 29 489 ha upraw rolnych.

Dlaczego nie ubezpieczamy suszy ?

Zdaniem przedstawicieli firm ubezpieczeniowych, powodów takiego stanu rzeczy jest kilka.

• Po pierwsze rolnicy zostali nauczeni przez państwo, że w przypadku suszy zawsze mogą liczyć na jakąś pomoc państwa w postaci wypłaty odszkodowań, które przynajmniej częściowo pokrywają straty.
• Po drugie ubezpieczenie od suszy jest stosunkowo drogie. W zależności od rodzaju  uprawy, klasy gleby oraz danych historycznych wartość polisy może wynieś od 2% do nawet 18%  sumy ubezpieczenia. 

Ale dla zakładów ubezpieczeń posiadanie dużej ilości polis na susze (nawet stosunkowo drogich) jest bardzo ryzykowne biorąc pod uwagę częstotliwość jej występowania. Dlatego robią wszystko, aby mieć ich w portfelu jak najmniej. Niektóre firmy uzależniają  więc sprzedaż takiej polisy od wcześniejszego kupna ubezpieczenia zasiewów zbóż ozimych (bardziej odpornych na suszę) oraz stosują krótkie okienka czasowe na sprzedaż kończące się np. pod koniec marca kiedy jeszcze nie wiadomo czy susza będzie.   

Jak rozwiązać problem?

Jak się nieoficjalnie dowiedzieliśmy w ministerstwie rolnictwa trwają prace, które mają rozwiązać ten problem. MRiRW szykuje projekt nowelizacji ustawy ubezpieczeniowej, którego celem będzie upowszechnienie ubezpieczeń od ryzyk trudnych czyli takich:

• susza;
• afrykański pomór świń
• czy ptasia grypa.

Takie wydarzenia mogą być powszechnie ubezpieczane tylko przy wydatnej pomocy państwa.

- Ubezpieczenia upraw rolnych od ryzyka wystąpienia szkód spowodowanych przez suszę są jednym z kluczowych elementów planu przeciwdziałania skutkom suszy i zarządzania ryzykiem wystąpienia suszy w rolnictwie– napisał w odpowiedzi na interpelację posłanki Urszuli Nowogórskiej wiceminister rolnictwa Rafał Romanowski.

wk.

Fot.Envato.elements

Do kiedy można składać wniosek o płatność końcową?

Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami rozliczenie PROW 2014–2020 powinno nastąpić do końca 2023 r. (zasada n+3). Jednak ponieważ PROW został wydłużony MRiRW proponuje, aby zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność końcową było możliwe nie później niż do dnia 30 czerwca 2025 r.

Obecnie pomoc przyznaje się, jeżeli wykonanie zakresu rzeczowego zgodnie z zestawieniem rzeczowo-finansowym operacji, w tym poniesienie przez beneficjenta kosztów kwalifikowalnych operacji oraz złożenie wniosku o płatność końcową, nastąpi m.in. nie później niż w terminie 30 czerwca 2023 r.

Co wchodziło w skład kosztów?

W ramach tego działania wsparcie skierowane było do rolników gospodarujących na obszarach Natura 2000 aby ułatwić im prowadzenie działalności rolniczej w zgodzie ze standardami środowiskowymi obowiązującymi na tych cennych przyrodniczo terenach. Pomoc jest przeznaczona na realizację inwestycji związanych z rolniczym wykorzystaniem łąk i pastwisk oraz produkcją zwierzęcą, w zakresie zwierząt trawożernych. Do kosztów kwalifikowanych zaliczano m.in:

• koszty zakupu maszyn i urządzeń przeznaczonych do utrzymywania trwałych użytków zielonych,
• a także budowy budynków lub budowli wykorzystywanych w produkcji zwierząt trawożernych wraz z zakupem instalacji technicznej lub  wyposażenia.

Zakończenie naborów do Natura 2000

W ramach tego instrumentu wsparcia przeprowadzono trzy nabory wniosków o przyznanie pomocy. Kolejne nabory wniosków nie są planowane. Obecnie na ukończeniu jest proces weryfikacji wniosków o przyznanie pomocy złożonych w ostatnim naborze, w 2020 r.

W ramach trzech naborów łącznie wpłynęło 4681 wniosków o przyznanie pomocy. Według stanu na dzień 31 lipca 2022 r. zostało zawartych 2840 umów o przyznaniu pomocy, 2524 operacji zostało już zakończonych i rozliczonych. Proces weryfikacji 2 wniosków o przyznanie pomocy nie został jeszcze zakończony.

Budżet na realizację operacji typu „Inwestycje  w gospodarstwach położonych na obszarach Natura 2000” wynosi 169 798 335 euro środków publicznych ogółem (w tym: 129 478 106 euro stanowią środki unijne i 40 320 229 euro publiczne środki krajowe z budżetu państwa).

fot. arch. TopAgrar

17 października rozpoczął się nabór wniosków na dopłaty do wymiany dachów wykonanych z materiałów zawierających azbest w gospodarstwach rolnych. Dotacje te będą  finansowane z KPO w ramach działania A1.4.1.

- Inwestycje na rzecz dywersyfikacji i skracania łańcucha dostaw produktów rolnych i spożywczych oraz budowy odporności podmiotów uczestniczących w łańcuchu.

Czas na złożenie odpowiednich dokumentów przewidziany jest do dnia 15 listopada. Wnioski należy składać do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w formie elektronicznej poprzez skorzystanie z formularza udostępnionego przez Agencję na PUE pod adresem https://epue.arimr.gov.pl/.

Jakie warunki trzeba spełniać, aby otrzymać dopłatę?

Na dotacje na wymianę dachu zawierającego azbest będą mogły skorzystać osoby, które spełnią łącznie następujące warunki: 

• osoby podlegające ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy jako rolnik lub której przyznano płatności bezpośrednie za 2021 rok;
• są właścicielem lub współwłaścicielem budynku w gospodarstwie rolnym, na którym będzie wymieniane pokrycie dachu; 
• mają nadany numer identyfikacyjny gospodarstwa rolnego;
• ukończyły 18 rok życia. 

Minister rolnictwa: rolnicy mogą skorzystać z dopłaty do wymiany dachu, a nie tylko utylizacji azbestu

Dopłaty do wymiany dachu wyniosą 40 złotych za mkw pokrycia dachowego, ale nie więcej niż do 500 mkw dachu. W związku z tym osoba starająca się o dopłate otrzyma maksymalnie 20 tysięcy złotych dotacji na wymianę dachu. Będzie można również wnioskować o wypłatę zaliczki w wysokości do 50 proc. wartości wsparcia.

Żeby otrzymać taką dotacje, gospodarz będzie musiał dodatkowo zobowiązać się do zgłoszenia gminie wymienionego pokrycia dachowego do utylizacji.

Minister rolnictwa: rolnicy mogą skorzystać z dopłaty do wymiany dachu, a nie tylko utylizacji azbestu

– Od wielu lat funkcjonują już dopłaty do utylizacji azbestu realizowane przez samorządy, ale rolnicy zawsze mówili, że choć azbest mogą zutylizować za darmo, to jakby im dopłacono do wymiany dachu, to chętnie by z tego korzystali. Więc wychodzimy właśnie z ofertą pomocy przy wymianie dachu – mówił w połowie września Henryk Kowalczyk, wicepremier i minister rolnictwa.

Z obliczeń resortu rolnictwa wynika, że z tej formy wsparcia może skorzystać ponad 80 tys. gospodarstw rolnych.

opracowane na podstawie Paweł Mikos tygodnik-rolniczy.pl 

Fot. envato.elements

Długa lista pytań?

- Od początku września biura poselskie są wręcz zasypywane informacjami i pytaniami od małopolskich, ale nie tylko, rolników, odnośnie do bulwersującej sprawy poddzierżawy 141 ha gruntów rolnych we wsi Kępie pod Miechowem w Małopolsce przez rodzinę byłego już wiceministra rolnictwa. Oburzenie rolników wzbudza zarówno tryb przystąpienia do umowy poddzierżawy członków rodziny wiceministra, jak i jej podpisanie, zatwierdzenie wniosku przez samego ówczesnego dyrektora generalnego KOWR-u – mówiła w Sejmie posłanka Dorota Niedziela z Platformy Obywatelskiej.

Opozycja zauważyła, że w Małopolsce od lat panuje głód ziemi, a zaoferowanie miejscowym rolnikom tylko 16 ha ze 157 ha z dzierżawy to złamanie obietnic publicznie danych rolnikom przez rząd. Posłowie podkreślali, że sprawa dotyczy nieruchomości ponad 100 hektarowej poddzierżawionej od osoby niespokrewnionej i mimo faktu nieposiadania w danej gminie gruntów rolnych. Opozycja chciała wiedzieć  ile gruntów KOWR poddzierżawiono w latach 2017–2022, a szczególnie ile w województwie małopolskim.

Jak rolnik może wydzierżawić grunty?

Odpowiedzi na pytania opozycji udzielił wicepremier i minister rolnictwa Henryk Kowalczyka, który podkreślił, że dzierżawa gruntów z KOWR-u jest podstawową formą działalności użytkowania gruntów rolnych od 2016 r. Generalną zasadą jest, że nieruchomość rolna w pierwszej kolejności wydzierżawiana jest rolnikom na powiększenie gospodarstw rolnych. Dalsze przepisy uściślają, że dotyczy to rolników, którzy zamieszkują na terenie danej gminy, w gminach sąsiednich lub mają gospodarstwa na terenie tej gminy lub gmin sąsiednich oraz ich miejsce zamieszkania jest co najmniej od 5 lat na terenie tych właśnie gmin.

Dzierżawy z zasobu nieruchomości rolnych Skarbu Państwa dokonywane są w dwóch formach: wyłanianie dzierżawców w formie licytacji, gdzie głównym kryterium jest oferowana cena albo poprzez złożenie ofert pisemnych, w których głównym kryterium nie jest cena, tylko są parametry spełniane przez rolnika.

- Gdy parametrem jest cena, to jest oczywiste i dość proste, natomiast w momencie, kiedy są to oferty pisemne, krajowy ośrodek wsparcia reguluje, czyli wybiera oferenta do dzierżawy na podstawie kryteriów, a tymi kryteriami są odległość działki od adresu zameldowania lub od gospodarstwa rolnego czy od wydzierżawianej działki. To jest precyzyjne opisane, że jeśli to przekracza 15 km, to już jest właściwie zero punktów, a jak najbliżej to jest 10 punktów – kontynuował H. Kowalczyk, który szczegółowo wyjaśnił pozostałe parametry „oceny” rolnika zainteresowanego dzierżawą.

Jak można poddzierżawiać ziemię KOWR?

- Generalną zasadą regulującą poddzierżawy jest zarządzenie dyrektora generalnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa i poddzierżawy realizowane są, można powiedzieć, w wyjątkowych sytuacjach – przyznał wicepremier H. Kowalczyk.

Wyjątkową sytuacją jest gdy dzierżawca nie jest w stanie prowadzić gospodarstwa z przyczyn zdrowotnych, z powodu pełnienia funkcji publicznych, z przyczyn ekonomiczno-technicznych (powiązanych z wykorzystaniem budynków, które są nieużytkowane, a są związane z gruntem) lub gdy dzierżawca rozpoczął starania o uzy­skanie emerytury lub renty i przygotowywany jest następca, który może być poddzierżawcą.

Generalną zasadą jest, że do 12 miesięcy zgody na poddzierżawę dokonuje dyrektor oddziału terenowe­go KOWR-u, natomiast powyżej 12 miesięcy wyma­gana jest zgoda dyrektora generalnego KOWR. Dyrektor generalny może wyrazić zgodę na poddzierżawę, ale nie dłuższą niż trwająca umowa dzierżawy.

Jak często KOWR zgadzał się na poddzierżawy?

Szef resortu rolnictwa poinformował, że nie dysponuje szczegółowymi informacjami dotyczącymi poddzierżaw, o które pyta opozycja. Nie wiadomo np. jak wygląda statystyka jeśli chodzi o poddzierżawy w poszczególnych oddziałach terenowych (poddzierżaw do roku). Ale wiadomo jak często wydawał zgodę dyrektor generalny KOWR-u, na poddzierżawy po­wyżej roku.

- W okresie ostatnich lat tych wniosków było ok. 40, kilka zostało ocenionych negatywnie, a ponad 30 zgód pozytywnie – wyjaśnił H. Kowalczyk.

Jak to wyglądało z poddzierżawą rodziny wiceministra?

Henryk Kowalczyk wyjaśnił, że sprawa gruntów poddzierżawionych przez rodzinę wiceministra zaczęła się w 2020 r. Najpierw była od­mowa centrali KOWR na poddzierżawienie na kilka lat. Stąd dyrektor terenowy KOWR podjął decyzję o umowie 12-miesięcznej. Następnie na jesieni 2021 r. centrala KOWR wyraziła zgodę na poddzierżawę na 2 lata.

- Pragnę tylko zaznaczyć, że wszystkie te procedury zgód następowały we wrześniu i na początku paź­dziernika 2021 r. Pan Norbert Kaczmarczyk nie był wówczas wiceministrem rolnictwa –podsumował Henryk Kowalczyk.

WK

Fot: envato.elements

Rolnictwo stoi na krawędzi kryzysu, jakiego nie widzieliśmy od lat. Rosnące w rekordowym tempie ceny prądu i gazu mogą doprowadzić do upadku wielu gospodarstw, które już dziś otrzymują horrendalnie wysokie rachunki za energię. Rolnicy alarmują, że nie podołają takim kosztom i będą musieli ograniczyć produkcję. Sadownicy już zapowiadają, że jabłka oddadzą na przemysł, bo boją się uruchamiać komory. A to dopiero początek tych podwyżek – do końca roku cenniki dostawców energii mogą się zmienić kilkukrotnie.

Branża rolna apeluje więc o natychmiastową interwencję rządu i uruchomienie tarczy antyinflacyjnej dla gospodarstw rolnych i  przedsiębiorstw z sektora rolno-spożywczego. 

Dostawca mleka do OSM Garwolin: za prąd płacę 3000 zł więcej  

- Jestem vatowcem na taryfie C11. Doję 20 krów i dziś nie jestem w stanie opłacić rachunków za prąd. Jeszcze w styczniu za 1 kWh płaciłam 57 groszy, teraz 1,48 zł, a od 1 września będzie to 2,20 zł. Przecież to są chore stawki, na które mnie nie stać. Na początku roku rachunek za prąd opiewał na 1700 zł, a teraz płacę 4700 zł! To prawie trzy razy tyle – żali się pani Bogna z powiatu otwockiego, dostawca mleka do OSM Garwolin.

Rolniczka jest przerażona skalą podwyżek. Mówi, że jakby nie liczyć, z 20 krów nie opłaci tak wysokich rachunków.  

- Muszę schłodzić 1000 l mleka. Przy tych cenach prądu to mi się w ogóle nie opłaca. Bo przecież mleko zdrożało o 38 gr od grudnia, czyli raptem o 19 proc. A prąd poszedł w górę o 285 proc.! – mówi pani Jagna. 

Rolniczka żali się, że w przeciwieństwie do rolników, którzy prowadzą produkcję rolna w oparciu o taryfę domową G11, ona nie będzie mieć żadnej rządowej ochrony.

- Rolnicy, którzy są w domowej taryfie G11 będą chronieni przez tarczę antyinflacyjną. A my na prądzie przemysłowym C11 już nie. To mocno niesprawiedliwe. Jeżeli państwo nie wprowadzi natychmiastowej gwarancji ceny prądu dla przedsiębiorców, to leżymy – wyjaśnia rolniczka. I dodaje, że przez wysokie ceny prądu zamykają się w jej okolicy sklepy, do których dostarczała świeże mleko.

Pani Bogna na własną rękę próbuje szukać oszczędności, instaluje więc fotowoltaikę. No ale w tej kwestii też napotkała na problemy, bo musi czekać na podłączenie przez PGE.

- W obliczu tak wielkiego kryzysu, sieci energetyczne powinny zostać przystosowane do natychmiastowego podłączenia instalacji fotowoltaicznej – mówi rolniczka.

Jeśli rolnicy przestaną produkować żywność, co konsumenci włożą do garnka?

Sytuacja jest bardzo poważna, bo w takiej sytuacji jak pani Bogna jest wielu rolników. Jeśli przestaną produkować żywność, co konsumenci włożą do garnka? Obawy o bezpieczeństwo żywnościowe powinny jak najszybciej zmobilizować rząd do wprowadzenia rozwiązań, które obniżyłyby ceny prądu.

OSM Koło: brak prądu ograniczy skup mleka

W ocenie Czesława Cieślaka, prezesa Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w Kole także przemysł mleczarski powinien być uprzywilejowany w dostawie energii elektrycznej – podobnie jak piekarnictwo czy też ciepłownictwo. 

- Nie wyprodukowanie nawozów, nie wyprodukowanie stali, niewyprodukowanie innych produktów technicznych może być odłożone w czasie w odróżnieniu od przetwórstwa mleka. Radykalny spadek ilości potrzebnej nam energii elektrycznej i gazu sprawi, że będziemy musieli ograniczyć produkcję. Zaś konsekwencją tego stanu rzeczy będzie ograniczenie skupu mleka, a nawet jego zaprzestanie. A nieodebrane od rolnika staje się odpadem zatruwającym środowisko, bo rolnicy nie będą mieli co z nim zrobić – mówi prezes Cieślak.

Prąd zdrożał trzykrotnie. Sadownicy będą sypać na przemysł zamiast uruchamiać komory

Ogromny problem z wysokimi cenami prądu dotyka także branżę sadowniczą. Producenci owoców, np. jabłek muszą jesienią uruchomić komory przechowalnicze, które pobierają bardzo dużo energii.

- Miałem prąd za 48 gr za kWh, a teraz podpisałem umowę na 1,62 zł! Na jesieni 2021 roku cztery komory załadowane do pełna zużyły prądu za 8 tysięcy, a w tym będzie to 30 tysięcy. Skąd ja mam na to barć, jak jabłko kosztuje tyle samo co rok temu? - pyta rozżalony sadownik, właściciel 20-ha sadu k. Grójca.  I dodaje, że wielu jego kolegów zamierza oddać jabłka na przemysł, by nie uruchamiać przechowalni. Sam rozważa sprzedaż części jabłek już teraz, by zmniejszyć ilość owoców w chłodni. 

Inny sadownik, z którym rozmawialiśmy ma komory na 560 ton. Zainwestował w tym roku w fotowoltaikę. I choć wydatek był spory, ma nadzieję że przy obecnych cenach prądu zwróci mu się to w trzy lata.

- Ceny prądu są przerażające. Słyszy się, że po nowym roku 1 kWh będzie kosztować nawet 3 zł. Przy takich podwyżkach, jak obecnie musiałbym płacić 60 tys. zł za prąd, a od stycznia jeszcze więcej. Założyłem więc fotowoltaikę. Ale to też pochłonęło kupę pieniędzy, bo aż 140 tys. zł. A tymczasem stoję na Broniszach od wczoraj i sprzedałem raptem 4 skrzynki jabłek. Ręce opadają, aż się odechciewa tego wszystkiego - mówi nam sadownik spod Warki.

Zakłady mięsne: mniejsze firmy upadną przez drożejącą energię

Pod murem postawiona jest także branża mięsna: ubojnie i zakłady mięsne. Jak wylicza Unia Producentów i Pracodawców Przemysłu Mięsnego koszty prowadzenia działalności będą większe nawet o 100 milionów złotych rocznie przez drożejącą energię. W niektórych przypadkach ceny poszybowały tak wysoko, że grozi to zamknięciem mniejszych rodzinnych firm.

– W naszym przypadku rachunki za gaz wzrosły z 78 000 tysięcy do 378 000 złotych – mówi Krzysztof Borkowski Prezes Zarządu Zakładu Mięsnego Mościbrody – Chciałbym dodać, że nie chodzi nam tylko o rosnące koszty energii, ponieważ one dotykają każdego przedsiębiorcę. W tak trudnym momencie wzrosły również koszty kontroli weterynaryjnych, sieci handlowe nie pozwalają podnosić cen, a nasi hodowcy mierzą się z rosnącymi kosztami pasz, co powoduje, że rolnicy zastanawiają się czy kontynuować produkcję, a przecież to ona jest podstawą naszej działalności.

Producenci drobiu: cena prądu wzrosła sześciokrotnie!

Swoje faktury grozy mają także producenci i przetwórcy drobiu.

- W porównaniu z rokiem 2021, kiedy za megawatogodzinę gazu płaciliśmy 76 złotych, dziś koszt ten wynosi 1100 złotych. Podobnie sytuacja wygląda z kosztami energii elektrycznej, gdzie cena w roku 2021 wynosiła 280 złotych, a obecnie 1700 oraz węgla, który nie tylko jest droższy, ale również staje się towarem deficytowym. Do ogrzewania kurników dotychczas zamawialiśmy 10 ciężarówek tygodniowo. Obecnie dostawy to 2 ciężarówki na tydzień. Jeśli taka sytuacja utrzyma się dłużej, nie będziemy w stanie ogrzać kurników, zwierzęta zamarzną. Korzystamy zamiennie z gazu propan-butan, ale tu również jest problem, ponieważ w Polsce nie ma obecnie wystarczającej liczby cystern, które mogłyby dowozić jego wymaganą ilość. Chcieliśmy kupić własne, ale to również nie jest możliwe. Dodatkowo dostawcy już uprzedzają nas, że nie będą w stanie gwarantować dostaw na dotychczasowym poziomie. Jeśli chodzi o stronę kosztową, to na przestrzeni roku, za wszystkie nośniki energii jesteśmy zmuszeni płacić około 100 milionów więcej niż w latach poprzednich - mówi Jarosław Krzyżanowski Prezes Zarządu KPS Partners sp. z o.o.

Branża mięsna chce powrócenia wakacji kredytowych

Producenci mięsa zaznaczają, że potrzebują długofalowej, strategicznej wizji i podejścia nie tylko do branży mięsnej, ale całego rolnictwa. Oceniają, że masowa pomoc państwa w obniżce lub zamrożeniu kosztów nośników energii jest niemożliwa, ze względu na jej koszty. Jednak dotychczasowe działania mogą być lepiej koordynowane i odpowiadać na rzeczywiste problemy w różnych sektorach gospodarki.

– Rozmowy z innymi przedsiębiorcami pokazują, że część kredytów w naszej branży jest obsługiwana przez banki kontrolowane przez państwo – mówi Jarosław Krzyżanowski – Według mnie dobrym rozwiązaniem byłoby powrócenie do wakacji kredytowych, jakie stosowane były podczas pandemii COVID 19. Dzięki nim udało nam się przejść przez ten kryzys w miarę suchą stopą. Ograniczenie spłat kredytów inwestycyjnych nie będzie decydować o naszych zyskach, ale pozwoli nam przetrwać ten trudny okres.

opr. na podstawie Kamila Szałaj tygodnik-rolniczy.pl
fot. arch.pixabay.com