Katolickie święto – ludowe mądrości
W tradycji katolickiej 2 lutego to święto Matki Bożej Gromnicznej. Z tym dniem związanych jest wiele powiedzeń na temat pogody. Choć nierzadko się sprawdzają, traktujemy je raczej „z przymrużeniem oka”.
Większość z nich próbuje jednoznacznie wskazać, jak długo będzie panowała zima i kiedy nadejdzie wiosna. W naszej tradycji ludowej Gromniczna wyznaczała symbolicznie połowę zimy – stąd powiedzenie „Gromnica to zimy połowica”. To chyba najlepszy dowód na to, że tegoroczna zima pod wieloma względami przypomina tę sprzed wieków.
Wiele przysłów odnosi się również do urodzaju – czy rok będzie „płodny i miodny”, czy raczej „rzadkie będą urodzaje”.
Zima i wiosna
- Gdy na Gromnicę z dachu ciecze, zima się jeszcze powlecze.
- Gdy na Gromniczną błoto, będzie zima jak złoto.
- Jak słońce jasno świeci na Gromnice, to przyjdą wielkie mrozy i śnieżyce.
- Na Gromniczną mróz, schowaj chłopie sanie, szykuj wóz.
- Gdy w Gromniczną jest ładnie, dużo śniegu jeszcze spadnie.
Plony i urodzaj
- Gdy w Gromnice dzień pogodny, będzie roczek płodny i miodny.
- Gdy na Gromnice roztaje, rzadkie będą urodzaje.
- Gdy w Gromnice mróz, będzie dużo zbóż.
Prognozy mówią coś innego
Z przysłów wynikałoby, że zima powinna się dość szybko skończyć, choć czekają nas jeszcze obfite opady śniegu, a rok ma być urodzajny. Z prognoz wynika, że co do śniegu ludowa mądrość może mieć rację, ale w kwestii szybkiego nadejścia wiosny – raczej nie.
W ostatnich tygodniach meteorolodzy dużo mówią o rozerwaniu wiru polarnego. Oznacza to osłabienie lub podział silnego wiatru stratosferycznego wokół Arktyki. Gdy ten „strażnik” zimnego powietrza traci siłę, masy arktycznego powietrza łatwiej przemieszczają się na południe, przynosząc gwałtowne śnieżyce i siarczyste mrozy w Europie i Ameryce Północnej.
W związku z tym synoptycy spodziewają się, że także w marcu możemy jeszcze oglądać zimowe krajobrazy – nawet jeśli przysłowia związane z Gromniczną podpowiadają nam coś innego.
