Znamy już stawki dopłat, terminy składania wniosków i warunki, jakie muszą spełnić producenci.
1000 zł/ha po upałach. Kto otrzyma pomoc?
Zgodnie z rozporządzeniem plantatorzy malin, jeżyn, porzeczek, jagód, żurawiny, świdośliwy, truskawek, poziomek, agrestu i borówek mogą otrzymać 1000 zł/ha. Taka sama stawka dotyczy upraw chmielu. Z kolei dla producentów cebuli, ogórków, pomidorów, selera, fasoli i grochu przewidziano 300 zł/ha.
Nie oznacza to jednak, że pieniądze otrzyma każdy, kto poniósł straty z powodu wysokich temperatur. Pomoc dotyczy szkód spowodowanych upałami w dniach 27–29 czerwca 2026 roku, kiedy temperatura wynosiła co najmniej 37°C. Uprawy muszą znajdować się na obszarach wskazanych przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa (IUNG-PIB), a wystąpienie szkód musi potwierdzić właściwy wojewoda.
O pomoc mogą ubiegać się producenci posiadający numer identyfikacyjny producenta rolnego, spełniający kryteria mikro-, małego lub średniego przedsiębiorstwa, którzy w 2026 roku złożyli wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich.
Zgłoszenie szkód do gminy a protokół komisji
Po czerwcowych upałach plantatorzy byli informowani o konieczności zgłaszania szkód do gmin. Samorządy przyjmowały zgłoszenia dotyczące uszkodzonych upraw, a zebrane informacje przekazywano administracji wojewódzkiej. Nie było to jednak standardowe szacowanie strat przez komisje. W przypadku szkód spowodowanych wysokimi temperaturami komisje nie sporządzały protokołów oszacowania szkód. Dlatego do wniosku o pomoc w ARiMR nie będzie potrzebny taki protokół. W rozporządzeniu nie zapisano również obowiązku wykazania co najmniej 30% strat w plonie.
To istotna różnica w porównaniu z pomocą po innych niekorzystnych zjawiskach pogodowych. W tym samym rozporządzeniu, przy dopłatach za przymrozki, grad, deszcz nawalny i huragan, obowiązek dołączenia protokołu komisji został wskazany wprost.
Przy ustalaniu prawa do pomocy znaczenie będzie miało natomiast położenie plantacji na obszarze wskazanym przez IUNG-PIB oraz potwierdzenie wystąpienia szkód przez wojewodę. Nie otrzymaliśmy jeszcze mapy ani wykazu obszarów objętych pomocą.
Upały trwały dłużej, ale pomoc obejmuje tylko trzy dni
Warto przypomnieć, że izby rolnicze apelowały o rozszerzenie okresu, za który przysługuje pomoc. Wysokie temperatury i związane z nimi straty występowały również poza trzema wskazanymi dniami. Rząd nie uwzględnił jednak tego postulatu. W ostatecznej wersji rozporządzenia nadal wymienione są wyłącznie dni 27, 28 i 29 czerwca 2026 roku.
Kiedy ruszy nabór wniosków?
Wnioski będzie można składać od 22 października do 16 listopada 2026 roku. Pomoc będzie przyznawana przez ARiMR na formularzu przygotowanym przez Agencję. Rozporządzenie przewiduje również możliwość składania wniosków przez system teleinformatyczny.
We wniosku trzeba będzie podać dane identyfikacyjne producenta oraz przekazać wymagane informacje i dokumenty dotyczące pomocy de minimis. Na takich zasadach będą bowiem przyznawane dopłaty.
Na pomoc przewidziano 100 mln zł. Jeśli zapotrzebowanie wynikające ze złożonych wniosków przekroczy tę kwotę, zastosowany zostanie współczynnik korygujący. Oznacza to, że stawki zostaną proporcjonalnie obniżone.
Na koniec pozostaje jeszcze jedna kwestia, o którą pytają nas Czytelnicy. Czy plantator, który po czerwcowych upałach nie zgłosił szkody do gminy, będzie mógł ubiegać się o wsparcie? W samym rozporządzeniu nie zapisano wprost obowiązku wcześniejszego indywidualnego zgłoszenia szkód, ale wymagane jest ich potwierdzenie przez wojewodę. Zwróciliśmy się do ARiMR o jednoznaczne wyjaśnienie tej sytuacji. Czekamy na odpowiedź, którą przekażemy Czytelnikom.
