Niskie ceny jabłek. Czy resort podjął jakieś działania?
Do biura posłanki zgłosili się sadownicy, którzy opisali sytuację na rynku jabłek przemysłowych. W wielu regionach ceny skupu spadły do około 0,50–0,55 zł/kg. Producenci zwracają uwagę, że takie stawki nijak mają się do kosztów prowadzenia gospodarstw. A przecież trzeba zapłacić za nawozy, środki ochrony, paliwo, energię, pracowników, zbiór i transport owoców.
Sadownicy wskazują również na to, że tegoroczne zbiory są mniejsze niż przed rokiem, a mimo to ceny jabłek przemysłowych spadają. Dlaczego przy mniejszej podaży surowca skupy płacą coraz mniej? Czy ministerstwo analizuje przyczyny tych obniżek?
To jednak nie wszystko. W interpelacji nr 20291 pojawia się pytanie o Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Posłanka chce wiedzieć, czy resort rolnictwa przekazał UOKiK informacje o obecnej sytuacji cenowej albo zwrócił się o sprawdzenie, czy na rynku jabłek przemysłowych nie dochodzi do praktyk ograniczających konkurencję lub nieuczciwego wykorzystywania przewagi kontraktowej.
Pyta również, czy ministerstwo analizuje koncentrację rynku skupu i przetwórstwa jabłek. Chodzi o pozycję sadowników wobec największych odbiorców i o to, jakie mają możliwości negocjowania cen.
UOKiK już karał za zmowę cenową przy skupie owoców
W interpelacji posłanka przypomina również sprawę z kwietnia tego roku. UOKiK nałożył wówczas łącznie 1,57 mln zł kar za zmowę cenową przy skupie owoców. Sprawa dotyczyła przede wszystkim wiśni i porzeczek skupowanych w Wielkopolsce. Przedsiębiorcy przez trzy sezony, od 2022 do 2024 roku, wymieniali się informacjami o cenach i uzgadniali stawki oferowane dostawcom. Urząd informował też wtedy o postępowaniach wyjaśniających dotyczących kolejnych podmiotów zajmujących się skupem i przetwórstwem owoców. Dlatego warto będzie poznać odpowiedź ministra. Czy w związku z tegoroczną sytuacją na rynku jabłek przemysłowych resort w ogóle kontaktował się z UOKiK?
Ile naprawdę kosztuje produkcja kilograma jabłek?
To kolejne ważne pytanie, na które posłanka oczekuje odpowiedzi. Czy Ministerstwo Rolnictwa ma aktualne wyliczenia kosztów produkcji jabłek? A jeśli tak, to ile według resortu kosztuje dziś wyprodukowanie jednego kilograma? Przy cenach skupu wynoszących około 50 groszy jest to bardzo istotne. Sadownicy od tygodni mówią o coraz mniejszej opłacalności produkcji, dlatego warto wiedzieć, jak koszty prowadzenia gospodarstw ocenia samo ministerstwo.
Posłanka chce również otrzymać dane dotyczące cen jabłek przemysłowych od początku 2026 roku i dowiedzieć się, jak obecne stawki wypadają na tle poprzednich lat. Pyta też, czy resort zamierza podjąć działania, dzięki którym sposób ustalania cen skupu będzie bardziej przejrzysty.
Czy sadownicy mogą liczyć na pomoc?
Posłanka pyta też, czy w związku z tak niskimi cenami jabłek przemysłowych sadownicy mogą liczyć na dodatkową pomoc ze strony rządu. Posłanka chce wiedzieć, czy rząd w ogóle rozważa taką pomoc, a jeśli tak, to kiedy mogłaby zostać uruchomiona i na jakich zasadach. Zwraca przy tym uwagę, że obecna sytuacja zagraża nie tylko dochodom poszczególnych gospodarstw, ale również przyszłości całej branży. Ostatnie pytanie dotyczy ochrony konkurencyjności polskiego sadownictwa i przetwórstwa owocowego. Posłanka chce wiedzieć, co rząd robi, żeby oba sektory mogły dalej się rozwijać.
Na razie mamy więc osiem konkretnych pytań skierowanych do ministra rolnictwa. Odpowiedź pokaże, jak resort ocenia obecną sytuację na rynku jabłek przemysłowych, czy zamierza podjąć dodatkowe działania i przede wszystkim, czy zwrócił się już do UOKiK w sprawie tegorocznych cen skupu.
Źródła: Interpelacja nr 20291 posłanki Pauliny Matysiak, UOKiK.
