Coraz więcej ograniczeń, zakazów i nakazów. Sadownicy muszą dostosowywać się do kolejnych przepisów dotyczących ochrony przyrody, nawożenia czy stosowania środków ochrony roślin. Holenderscy sadownicy szczególnie mocno odczuwają te zmiany.
Holendrzy wyznaczyli pas 250 metrów. Nie będzie można powiększać sadów
18 listopada władze holenderskiej prowincji Utrecht zatwierdziły zmiany w przepisach dotyczących rolnictwa i ochrony przyrody. Jednym z rozwiązań jest wyznaczenie 250-metrowych stref wokół sześciu obszarów Natura 2000. W ich granicach nie będzie można powiększać powierzchni konwencjonalnych sadów. Władze nie podają, ile dokładnie hektarów sadów znajduje się w ich granicach.
Od 2029 roku w tych strefach pojawią się również ograniczenia dotyczące nawożenia. Rolnicy nie będą mogli stosować nawozów mineralnych ani nawozów azotowych wytwarzanych np. z przetworzonej gnojowicy. Wprowadzony zostanie też limit 100 kg azotu z nawozów naturalnych na hektar rocznie.
Dla istniejących sadów przewidziano jednak wyjątek. Sadownicy nadal będą mogli korzystać z nawozów mineralnych i tych wytwarzanych z przetworzonej gnojowicy. Nie będą natomiast mogli powiększać powierzchni sadów konwencjonalnych.
A co z wymianą starych drzew? Holenderscy sadownicy zadają te same pytania
Czytając o nowych przepisach, można od razu zadać sobie pytanie: co w takim razie z wymianą nasadzeń? Przecież wykarczowanie starej kwatery i posadzenie nowej to zwykły element prowadzenia gospodarstwa. Czy w takiej sytuacji holenderski sadownik również może napotkać ograniczenia?
Okazuje się, że podobne wątpliwości ma holenderska organizacja sadowników NFO (Nederlandse Fruittelers Organisatie). Zwraca uwagę, że władze prowincji nie wyjaśniły jeszcze, jak należy rozumieć pojęcie „istniejącej powierzchni sadowniczej”.
Organizacja pyta nie tylko o karczowanie starych sadów i ponowne sadzenie drzew. Chce również wiedzieć, jak przepisy będą traktowały zmianę gatunku owoców czy systemu uprawy, przekazanie gospodarstwa następcy, zmianę właściciela lub dzierżawcy, zamianę działek, a nawet przeniesienie sadu w inne miejsce w ramach tego samego gospodarstwa.
NFO zwraca uwagę, że bez dokładnego wyjaśnienia przepisów zwykła wymiana nasadzeń lub zmiany organizacyjne w gospodarstwie mogą zostać potraktowane jako niedozwolone powiększanie powierzchni upraw konwencjonalnych. Na razie jednoznacznych odpowiedzi nie ma. Organizacja domaga się doprecyzowania zasad.
Nie tylko nawożenie. Holendrzy chcą też zmieniać poziom wód gruntowych
Co ciekawe, Holendrzy planują również zmiany dotyczące gospodarki wodnej. W niektórych rejonach chcą podnieść poziom wód gruntowych, między innymi po to, aby ograniczyć emisję CO₂ z torfowisk. Tyle że dla sadowników nadmiar wody może być równie dużym problemem jak susza. Zbyt wysoki poziom wód gruntowych zagraża korzeniom drzew, a holenderska organizacja sadowników NFO zwraca uwagę, że szczególnie wrażliwe są czereśnie.
Na tym nie koniec. W pobliżu niektórych obszarów Natura 2000 mogą również zniknąć dotychczasowe zwolnienia dotyczące poboru wód gruntowych. To z kolei może oznaczać dodatkowe ograniczenia dla gospodarstw korzystających z nawadniania. Władze Utrechtu same przyznają, że planowane zmiany mogą mieć poważne konsekwencje dla sadów. Szczegóły mają być ustalane podczas prac nad poszczególnymi obszarami w 2027 roku.
Holenderska organizacja sadowników już teraz zachęca gospodarstwa położone w pobliżu obszarów Natura 2000 do zgłaszania problemów, jakie mogą spowodować nowe ograniczenia.
Źródła: provincie-utrecht.nl, nfofruit.nl
