27 sierpnia Komitet Monitorujący PS WPR pozytywnie zaopiniował dodanie nowej interwencji „Inwestycje wspierające odporność gospodarstw rolnych”. Wśród planowanych inwestycji znalazły się rozwiązania dla sadowników – ochrona przed przymrozkami i gradem. Uchwała otwiera drogę do wprowadzenia tych zmian do Planu Strategicznego WPR.
Na co sadownik ma dostać dofinansowanie?
Dla naszej branży najważniejszy jest obszar B. Ma obejmować wyposażenie sadów i plantacji wieloletnich w rozwiązania chroniące produkcję przed przymrozkami oraz gradem.
W przypadku przymrozków na liście znalazły się systemy zraszania nadkoronowego wykorzystujące rozwiązania oszczędzające wodę, wiatraki antyprzymrozkowe oraz systemy lub urządzenia grzewcze. Osobno wpisano instalacje przeciwgradowe.
W uzasadnieniu zmian wskazano również na straty, jakie w ostatnich latach powodowały w sadownictwie niekorzystne zjawiska pogodowe. W dokumencie wymieniono m.in. przymrozki, susze i gradobicia z lat 2024–2025.
Do 50 tys. zł na gospodarstwo
Maksymalna kwota pomocy w obszarach A i B ma wynosić 50 tys. zł na jednego beneficjenta i jedno gospodarstwo w całym okresie realizacji PS WPR 2023–2027. Standardowa refundacja ma sięgać do 50% kosztów. W przypadku rolników, którzy mają nie więcej niż 40 lat, będzie to do 60%.
Przy refundacji na poziomie 50% oznacza to, że aby wykorzystać pełny limit 50 tys. zł, koszty kwalifikowane inwestycji musiałyby wynieść co najmniej 100 tys. zł.
Zobacz także: Maszyny, magazyny, sortowanie. Ruszył nabór z dotacją do 10 mln zł
Minimum hektar sadu lub plantacji
Jest również dolna granica powierzchni. Inwestycja chroniąca przed przymrozkiem lub gradem nie może dotyczyć mniej niż 1 ha sadu albo plantacji wieloletniej. Powinna być przy tym dostosowana do powierzchni chronionej produkcji.
W przypadku zraszania nadkoronowego pobór wody na potrzeby ochrony produkcji będzie musiał odbywać się zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Z pomocy w tym obszarze ma korzystać rolnik prowadzący działalność rolniczą na terenie Polski. Wsparcie przewidziano dla gospodarstw o powierzchni użytków rolnych nie większej niż 300 ha.
Nie tylko wiatrak czy instalacja przeciwgradowa
Nowa interwencja jest znacznie szersza niż sama ochrona sadów. W obszarze A przewidziano również m.in. stacjonarne zbiorniki do magazynowania oleju napędowego, zbiorniki na RSM, agregaty prądotwórcze oraz automaty do sprzedaży produktów pochodzących z własnego gospodarstwa.
Sadownik, który będzie składał wniosek na ochronę sadu przed przymrozkami lub gradem, będzie mógł w ramach tej samej inwestycji uwzględnić także rozwiązania przewidziane w obszarze A, np. agregat prądotwórczy czy zbiornik na paliwo. Nie będzie jednak można składać osobnych wniosków jednocześnie w obszarze A i B.
80 mln euro, ale nie tylko dla sadowników
Na całą nową interwencję zaplanowano 80 mln euro środków publicznych, przesuniętych z innych instrumentów PS WPR. Nie jest to jednak pula wyłącznie dla sadowników – z tych pieniędzy mają być finansowane również pozostałe działania przewidziane w nowej interwencji. Na razie dokument nie podaje terminu naboru wniosków.
Na dziś najważniejsze jest więc to, że 27 sierpnia Komitet Monitorujący pozytywnie zaopiniował zmiany, które mają umożliwić dofinansowanie konkretnych systemów ochrony sadów i plantacji przed przymrozkami oraz gradem. Nabór jeszcze nie ruszył, a sama interwencja musi przejść dalszą procedurę wprowadzania zmian do PS WPR.
