Sad24
StoryEditorMszyce

Nie daj się mszycom, nie wyhoduj odpornych ras szkodnika

Data:  07 kwiecień 2026Autor:
07 kwiecień 2026

Na starcie sezonu ochroniarskiego warto przypomnieć, czego nie robić, aby nie wyhodować odpornych ras mszyc. Rotacja środków to nie tylko inna nazwa produktu.

Na starcie sezonu ochroniarskiego warto przypomnieć, czego nie robić, aby nie wyhodować odpornych ras mszyc. Rotacja środków to nie tylko inna nazwa produktu.

Po pierwsze – bardzo groźny szkodnik

Mszyce, a przede wszystkim mszyca jabłoniowa, to obok owocówki jabłkóweczki najgroźniejszy szkodnik żerujący w polskich sadach. W sezonie występuje około 16 bardzo licznych pokoleń. Pojawia się co roku w ponad 75% gospodarstw uprawiających jabłonie, a w większości sadów często notuje się masowe występowanie tego szkodnika.

Jak powstaje rasa odporna?

Problem odporności, czyli zwiększonej tolerancji szkodników na środki ochrony roślin, jest w Polsce coraz powszechniejszy. Do zwalczania mszyc w jabłoniach zazwyczaj konieczne jest wykonanie 2–3 lub więcej zabiegów w sezonie. Producenci często stosują preparaty z grupy neonikotynoidów, ponieważ wykazują one wysoką skuteczność wobec wielu grup szkodników, w tym również różnych gatunków mszyc, a przy tym są stosunkowo tanie. Niestety, wieloletnie i nieracjonalne stosowanie środków z tej samej grupy chemicznej może prowadzić do selekcji ras odpornych.

Mechanizm jest prosty. Częstsze zabiegi daną substancją chemiczną lub zabiegi wykonywane w podwyższonych dawkach sprawiają, że przetrwać są w stanie jedynie najsilniejsze osobniki. Później to one przekazują swoje geny kolejnym pokoleniom. Tak, w dużym skrócie, powstają rasy odporne.

Badania odporności Instytutu Ogrodnictwa

Badania Instytutu Ogrodnictwa – PIB w Skierniewicach wykazały, że w niektórych sadach w kraju wystąpiła część populacji mszyc odpornych na insektycydy zawierające acetamipryd. Osobniki odporne wykryto przy użyciu dwóch różnych metod. Dały one precyzyjną odpowiedź, czy w sadzie faktycznie pojawiła się rasa odporna. Dotknięci tym problemem sadownicy musieli przestać używać nieskutecznych w ich przypadku środków z grupy neonikotynoidów i wprowadzić preparaty z innych grup chemicznych.

Naukowcy podkreślają, że w przypadku wspomnianego acetamiprydu mamy na rynku aż 25 produktów, czyli nazw handlowych, z rejestracją na mszycę w jabłoniach. Wszystkie zawierają tę samą substancję czynną w takiej samej zawartości.

Zalecenia strategii antyodpornościowej

  • Zaprzestanie stosowania aficydów, wobec których stwierdzono obniżoną skuteczność.
  • Naprzemienne stosowanie środków ochrony z różnych grup chemicznych i o różnej specyfice działania.
  • Tam, gdzie to możliwe, stosowanie produktów selektywnych dla owadów pożytecznych.
  • Prawidłowa i dokładna lustracja sadu w celu likwidacji kolonii mszyc, gdy nie występują jeszcze masowo. To znacznie ułatwi ich skuteczne zwalczanie w sezonie.
  • Przestrzeganie zapisów umieszczonych w etykietach produktów, czyli nieobniżanie ani nieprzekraczanie dawek zalecanych przez producenta.
  • Prawidłowe wykonywanie zabiegów zwalczających, między innymi stosowanie odpowiedniej objętości cieczy roboczej dostosowanej do wielkości koron drzew.
  • Stosowanie, na ile to możliwe, produktów o działaniu mechanicznym, które nie stymulują procesów odporności.

Źródło: hortiochrona.inhort.pl

07. kwiecień 2026 13:29