W sadach trwa cięcie, rozdrabnianie i porządki po zimie. Właśnie przy tej ostatniej pracy najlepiej widać, jak bardzo sadownicy różnią się podejściem. Część uważa, że przy powierzchni większej niż hektar szkoda zdrowia na ręczne grabienie. Inni odpowiadają, że nadal robią to sami i wcale nie zamierzają z tego rezygnować. Są też tacy, którzy mają już maszynę, ale i tak choć kawałek sadu wygrabiają ręcznie…
Ręcznie nie jest tanio, jeśli uczciwie policzymy czas
Ile kosztuje ręczne wygrabianie gałęzi? Te koszty policzyliśmy już w ubiegłym roku. Było to około 460 zł za hektar. Mówiliśmy dokładnie o 21 godzinach pracy po 22 zł za godzinę. To był prosty rachunek i już wtedy pokazywał, że przy zatrudnieniu pracownika ręczne grabienie przestaje wyglądać atrakcyjnie.
Jeśli przyjmiemy bardziej aktualną stawkę pracy na poziomie 25 zł za godzinę, to ręczne wygrabienie hektara sadu kosztowałoby już około 525 zł. Mówimy nadal o tych samych 21 godzinach pracy, ale przy wyższej stawce.
Ale spójrzmy na jeszcze inny aspekt. Wielu sadowników nadal mówi: robię to sam, więc nic mnie to nie kosztuje. To nieprawda. Własna praca również kosztuje. Jeśli sadownik przez kilkanaście czy kilkadziesiąt godzin grabi gałęzie, to w tym czasie nie wykonuje innych prac i nie zajmuje się tym, co w gospodarstwie równie ważne. To jest koszt, nawet jeśli nie znika z kieszeni w formie dniówki dla pracownika.
Dlatego ręczne grabienie tylko wtedy wygląda tanio, gdy własny czas uznajemy za darmowy. A nie jest darmowy.
Maszyna nadal kosztuje mniej niż robocizna
Przy pracy z jednostronnym wymiataczem wygrabienie hektara zajmuje około 3,5 godziny. Rok temu liczyliśmy koszt takiej pracy na około 200 zł za hektar. Dziś, po podwyżkach paliwa, trzeba ten rachunek podnieść.
Przy obecnej cenie około 7,50 zł za litr i typowym spalaniu ciągnika sadowniczego koszt wygarniania hektara trzeba dziś szacować raczej na około 250–300 zł, zależnie od ciągnika, spalania i stawki pracy operatora. To nadal wyraźnie mniej niż około 460 zł za ręczne grabienie.
I właśnie tu widać najważniejszy wniosek. Jeśli sadownik zatrudnia ludzi do grabienia, maszyna bardzo szybko zaczyna wygrywać. Jeśli robi to sam i nie liczy własnej pracy, ręczne grabienie nadal może wydawać się opłacalne. Weźmy też pod uwagę, że przy użyciu rozwiązań mechanicznych znacząco skracamy czas pracy...
Najprostsza wygarniarka zwraca się szybciej, niż wielu zakłada
To pytanie dziś pada bardzo często. Zwłaszcza że wybór prostych, krajowych i używanych maszyn jest szeroki. Najtańsze jednostronne wymiatacze, nowe lub używane, mieszczą się dziś najczęściej w przedziale od 2000 do 4000 zł.
Jeśli przyjmiemy bardziej aktualną stawkę pracy na poziomie 25 zł za godzinę, to ręczne grabienie kosztuje około 525 zł za hektar. Przy koszcie maszynowego wygarniania na poziomie 250–300 zł oszczędność wynosi już około 225–275 zł na każdym hektarze. To oznacza, że najprostsza maszyna za 2000 zł może zwrócić się po około 7–9 hektarach pracy. Przy cenie 4000 zł zwrot nastąpi po około 15–18 hektarach.
Zdania sadowników są podzielone i tak zapewne zostanie. Jedni będą wygrabiać gałęzie ręcznie, inni nie wyobrażają sobie dziś pracy bez wymiataczy. Ale jeśli policzymy nie tylko paliwo i dniówki, lecz także własny czas, ręczne grabienie przestaje wyglądać tak korzystnie, jak wielu się wydaje…
